اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
بِسم‌ِ اللّه‌ِ الرَّحمن‌ِ الرَّحِيم‌ِ
تَبارَک‌َ الَّذِي نَزَّل‌َ الفُرقان‌َ عَلي عَبدِه‌ِ لِيَکُون‌َ لِلعالَمِين‌َ نَذِيراً «1»
اما در فضيلت اينکه سوره کافيست حديث مروي از حضرت رضا عليه السلام که به اسحق بن عمار فرمود:
( يا بن عمار لا تدع قراءة سورة تبارک الذي نزل الفرقان علي عبده فان من قرأها في کل ليلة لم يعذبه اللّه ابدا و لم يحاسب و کان منزله في الفردوس الاعلي)
با برکت است آنکه نازل فرمود فرقان را بر بنده خود تا اينکه بوده باشد بر تمام عالمين بيم دهنده.
(تَبارَک‌َ) تمام خير و خوبي و بزرگي و عظمت و محامد صفات که کامل است فوق الکمال و منزه است از جميع عيوب و نواقص.
(الَّذِي) خداوند متعال جل و علي.
(نَزَّل‌َ الفُرقان‌َ) که قرآن مجيد باشد و يکي از اسامي او فرقان است چون فارق بين حق و باطل و خير و شر و نفع و ضرر و سعادت و شقاوت و ايمان و کفر و اطاعت و معصيت و ثواب و عقاب است و مراتب نزول قرآن را در مقدمه جلد اول و در اثناء اينکه تفسير بيان کرده‌ايم که اول نزولش بر نور مقدس نبوي در عالم انوار که اول مخلوق خدا و نداست سپس در لوح محفوظ سپس در آسمان تا آخر مرتبه نزولش بتوسط روح الامين علي قلب سيد المرسلين چنانچه مي‌فرمايد (نَزَل‌َ بِه‌ِ الرُّوح‌ُ الأَمِين‌ُ عَلي قَلبِک‌َ لِتَکُون‌َ مِن‌َ المُنذِرِين‌َ) شعراء آيه 193.
(عَلي عَبدِه‌ِ) حقيقت مقام عبوديت در وجود مقدس نبوي و آل طاهرين اوست
جلد 13 - صفحه 571
و از امير المؤمنين عليه السلام است:
(کفاني فخرا ان اکون لک عبدا و کفاني عزا ان تکون لي ربا)
که خردلي از وظايف عبوديت خارج نشدند (لِيَکُون‌َ لِلعالَمِين‌َ) بعضي گفتند مراد جن و انس است که حضرتش مبعوث بر کافه جن و انس بود لکن جمع محلي به الف و لام افاده عموم مي‌دهد شامل جميع عوالم مي‌شود حتي طيور و انواع حيوانات حتي بر ملائکه چنانچه در خبر است فرمود:
«سبّحنا فسبحت الملائکة و هللنا فهللت الملائکة الخبر»
حتي دارد موقعي که خداوند جبرئيل امين را خلق فرمود خطاب شد.
(من انا و من انت) ندانست چه بگويد نور علي عليه السلام باو فرمود (قل انت الرب الجليل و انا العبد الذليل) لذا معلم جبرئيل بود.
(نَذِيراً) بيم دهنده از عذاب الهي و از بدبختي و از معاصي و شقاوت و شرک و کفر و فسق و فجور و ساير مفاسد و بليات دنيوي و اخروي.