1- فرستادن انبيا، از برنامهها وسنّتهاى الهى است. «وَ ما أَرْسَلْنا قَبْلَکَ مِنَ الْمُرْسَلِينَ» 2- آشنايى با تاريخ، هم بهانهجويان را خلع سلاح مىکند و هم مايهى تسلى پيامبر اکرم است. وَ ما أَرْسَلْنا قَبْلَکَ ... إِنَّهُمْ لَيَأْکُلُونَ الطَّعامَ
3- تمام انبيا، زندگى مردمى داشتند. لَيَأْکُلُونَ الطَّعامَ وَ يَمْشُونَ ...
جلد 6 - صفحه 240
4- مربّى بايد با مردم حشر و نشر داشته باشد. «يَمْشُونَ فِي الْأَسْواقِ»
5- زندگى ساده انبيا، براى مردم آزمايش است. «يَمْشُونَ فِي الْأَسْواقِ- وَ جَعَلْنا بَعْضَکُمْ لِبَعْضٍ فِتْنَةً» (آرى، اگر پيامبران، زندگى مرفّه و کاخ و طلا داشتند، مردم به خاطر دنياطلبى، گرد آنان جمع مىشدند که چنين گرايشى ارزش نداشت.
ارزش در اين است که انسان از فردى در ظاهر عادّى، اطاعت کند.)
6- يکى از وسايل آزمايش مردم، خود مردماند. «جَعَلْنا بَعْضَکُمْ لِبَعْضٍ فِتْنَةً» گاهى کسى ثروتمند است تا معلوم شود شکر مىکند يا طغيان. و کسى فقير است تا آزمايش شود که آيا صبر مىکند يا بر ثروتمند حسد مىورزد.
7- کليد موفّقيّت در آزمايشهاى الهى صبر است. «فِتْنَةً أَ تَصْبِرُونَ»
8- فلسفهى آزمايشهاى الهى، پرورش انسانهاست. «رَبُّکَ»
9- در آزمايشهاى الهى، مسألهاى براى خداوند کشف نمىشود، زيرا او به همه چيز آگاه است. «وَ کانَ رَبُّکَ بَصِيراً» (آزمايشهاى او براى شکوفا شدن خصلتهاى درونى انسان است، زيرا کيفر و پاداش بر اساس بروز و ظهور خصلتها است.)
10- علم به اين که زير نظر خداوند هستيم، عامل پيداش صبر است. «أَ تَصْبِرُونَ وَ کانَ رَبُّکَ بَصِيراً»
جلد 6 - صفحه 241
جزء «19»