اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ الَّذِين‌َ لا يَدعُون‌َ مَع‌َ اللّه‌ِ إِلهاً آخَرَ وَ لا يَقتُلُون‌َ النَّفس‌َ الَّتِي حَرَّم‌َ اللّه‌ُ إِلاّ بِالحَق‌ِّ وَ لا يَزنُون‌َ وَ مَن يَفعَل ذلِک‌َ يَلق‌َ أَثاماً (68)
ديگر از صفات عباد الرحمن اينکه است که کساني هستند که نمي‌خوانند با خداوند اله ديگري و قتل نفس حرام هم نمي‌کنند مگر مواردي که واجب شود قتل و زنا هم نمي‌کنند و کسي که چنين باشد يا شرک بياورد يا قتل نفس محترمه يا مرتکب زنا شود ملاقات ميکند جزاء و عقوبت معاصي را.
(وَ الَّذِين‌َ لا يَدعُون‌َ مَع‌َ اللّه‌ِ إِلهاً آخر) شرک بخدا نمي‌آورد به جميع اقسام شرک شرک ذاتي صفاتي افعالي عبادتي نظري و اينکه منحصر به مؤمنين است، زيرا تمام طبقات کفر و ضلالت حتي عامه عميا بعض انواع شرک دارند.
و ما در مسئله توحيد مفصلا در کلم الطيب و در خلال آيات در همين تفسير مکرر بيان کرده‌ايم.
(وَ لا يَقتُلُون‌َ النَّفس‌َ الَّتِي حَرَّم‌َ اللّه‌ُ).
قتل نفس اقسامي دارد بالمباشرة بالتسبيب بالرضا و امروز کساني که سقط جنين ميکنند مشمول اينکه آيه هستند.
(إِلّا بِالحَق‌ِّ) مثل مورد قصاص و دفع اعداء در جهاد و دفاع و اجراء حد
جلد 13 - صفحه 656
و قتل مرتد فطري و موارد ديگر که اينها را حرام نکرده و اينکه استثناء براي اينست که حرام نيست نه اينکه از قتل نفس محترمه باشد.
(وَ لا يَزنُون‌َ) زنا اقسامي دارد فرد اجلي زنا با اجنبيه است و زنا با محارم و زنا محصنه و زنا تارکين طواف نساء با عيال خود و در حال حيض و نفاس يا تزويج در حال عده يا در ظهار قبل از کفاره يا در حال صوم واجب و در حال احرام و غير اينها و ملحق به زنا است زنا چشم و گوش و لب و دست به ديدن و شنيدن و بوسيدن و لمس کردن که امروز با اينکه بي‌حجابي بسيار مشکل است.
(وَ مَن يَفعَل ذلِک‌َ) شامل هر سه مي‌شود شرک، قتل نفس، زنا.
(يَلق‌َ أَثاماً) اثام را بعضي تفسير کردند به جزاء اثم بعضي گفتند: يلق آثما يعني با حال اثم وارد محشر مي‌شود بعضي گفتند اسم واديست در جهنم لکن خداوند تبارک و تعالي خود تفسير ميفرمايد: در آيه بعد.