1- افراد فاسق، از نسبت دادن زنا، حتى به همسر پيامبر نيز ابايى ندارند. «جاؤُ بِالْإِفْکِ»
2- گاهى شايعهسازان، با سازماندهى قبلى و قصد توطئه، شايعه را القا مىکنند.
«عُصْبَةٌ» ( «عُصْبَةٌ» يعنى گروه متشکّل و متعصّبى که هدفى را دنبال مىکند)
3- مراقب شايعهسازان در ميان خود باشيد. «مِنْکُمْ»
4- گاهى در پيشآمدهاى تلخ منافعى وجود دارد. (مانند روشنشدن چهرهى منافقان، هوشيارى مردم، امدادهاى الهى براى مظلوم) «لا تَحْسَبُوهُ شَرًّا لَکُمْ» 5- اميددادن به مؤمنان در برابر توطئه وتهمت بدخواهان لازم است. «بَلْ هُوَ خَيْرٌ»
6- کيفرهاى الهى، عادلانه ومتناسب با اعمال ماست. «لِکُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ مَا اکْتَسَبَ»
7- در گناهان دستهجمعى، هر يک از افراد به مقدار سهم خود مجرم است. «لِکُلِ
«1». تفسير ابن کثير.
جلد 6 - صفحه 153
امْرِئٍ مِنْهُمْ مَا اکْتَسَبَ مِنَ الْإِثْمِ»
8- انسان زمانى مجرم و مقصّر است که با علم و قصد گناه کند. «اکْتَسَبَ مِنَ الْإِثْمِ»
9- گناه هر کس گريبانگير خود اوست. «لِکُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ مَا اکْتَسَبَ مِنَ الْإِثْمِ»
10- مجازات کسى که نقش اصلى را در ارتکاب جرم دارد، بزرگتر است.
وَ الَّذِي تَوَلَّى کِبْرَهُ ... لَهُ عَذابٌ عَظِيمٌ