اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
سَيَقُولُون‌َ لِلّه‌ِ قُل أَ فَلا تَذَکَّرُون‌َ (85)
زود باشد که در جواب شما بگويند زمين و کساني که در او هستند مختص به خداست بگو: آيا پس از اينکه اقرار چرا متذکر نمي‌شويد.
نظر به اينکه کفار و مشرکين منکر وجود حق نبودند و او را خالق زمين و آنچه در زمين است ميدانستند غاية الامر معرفت آنها به خداوند متعال ناقص بود مشرکين براي او در عبادت شريک قرار داده بودند شرک عبادتي داشتند با کلمه
جلد 13 - صفحه 448
طيبه لا اله الا اللّه مخالف بودند و الا در افعال خلق و رزق و ايجاد و حفظ را مستند به او ميدانستند و کفار قائل به تجسم بودند خدا را جسم ميدانستند و از براي او اولاد تصور مي‌کردند، ملائکه را بنات خدا مي‌گفتند: عزير و عيسي را ابناء الهي مي‌شمردند براي او مکان قائل بودند در همين توراة رائج و اناجيل چه نسبت‌ها به خدا مي‌دهند ولي براي احتجاج بر آنها همين مقدار کافي است که کسي که قدرت دارد زمين و اهل زمين را از کتم عدم به عرصه وجود آورد و نيست را هست کند و در جوف هوا نگهداري کند قدرت دارد بر اينکه از خاک و استخوان بشر ايجاد کند و شما را دو مرتبه زنده کند و مبعوث فرمايد، چنانچه در آيات بسيار بهمين احتجاج تمسّک فرموده که آمدند نزد حضرت رسالت گفتند (مَن يُحي‌ِ العِظام‌َ وَ هِي‌َ رَمِيم‌ٌ قُل يُحيِيهَا الَّذِي أَنشَأَها أَوَّل‌َ مَرَّةٍ وَ هُوَ بِکُل‌ِّ خَلق‌ٍ عَلِيم‌ٌ) يس آيه 78 و 79 لذا.
(سَيَقُولُون‌َ لِلّه‌ِ) لام اختصاص است که مختص‌ّ بخدا است.
(قُل أَ فَلا تَذَکَّرُون‌َ) فکر نمي‌کنيد، متذکّر نمي‌شويد که کسي که چنين قدرتي دارد قدرت دارد که از خاک و عظام خلق فرمايد و اينکه در جنب قدرت او ناچيز است، بلکه در همين دنيا نمونه آن را نشان داده به ابراهيم و عزير و موسي و عيسي نشان داد.
به ابراهيم فرمود: (فَخُذ أَربَعَةً مِن‌َ الطَّيرِ فَصُرهُن‌َّ إِلَيک‌َ ثُم‌َّ اجعَل عَلي کُل‌ِّ جَبَل‌ٍ مِنهُن‌َّ جُزءاً ثُم‌َّ ادعُهُن‌َّ يَأتِينَک‌َ سَعياً) بقره آيه 262.
به عزير (فَأَماتَه‌ُ اللّه‌ُ مِائَةَ عام‌ٍ ثُم‌َّ بَعَثَه‌ُ الي قوله وَ انظُر إِلَي العِظام‌ِ کَيف‌َ نُنشِزُها ثُم‌َّ نَکسُوها لَحماً الاية) بقره آيه 261.
به حضرت موسي راجع به بني اسرائيل (فَأَخَذَتکُم‌ُ الصّاعِقَةُ الي قوله ثُم‌َّ بَعَثناکُم مِن بَعدِ مَوتِکُم) بقره آيه 52.
به عيسي عليه السلام فرمود: (وَ إِذ تَخلُق‌ُ مِن‌َ الطِّين‌ِ کَهَيئَةِ الطَّيرِ بِإِذنِي الي قوله
جلد 13 - صفحه 449
تعالي وَ إِذ تُخرِج‌ُ المَوتي بِإِذنِي) مائده آيه 110 سپس خداوند حجت ديگري بر آنها اقامه فرمود.