اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
قُل رَبِّ إِمّا تُرِيَنِّي ما يُوعَدُونَ (93)
بگو: پروردگار من بمن بنما آنچه باين کفار و مشرکين وعده عذاب داده شده وعدههاي الهي سه قسم است 1- وعدههاي که به انبياء و مؤمنين داده شده اينکه قابل تخلف نيست، زيرا خلف وعده قبيح است و محال است از خداوند، بمقتضاي عدل فعل قبيح صادر شود مثل آيه شريفه.
(إِنّا لَنَنصُرُ رُسُلَنا وَ الَّذِينَ آمَنُوا فِي الحَياةِ الدُّنيا وَ يَومَ يَقُومُ الأَشهادُ) مؤمن آيه 54.
2- وعدههاي که به کفار و اهل معاصي داده که بنحو اخبار باشد اينهم قابل تخلف نيست، زيرا تخلفش موجب کذب ميشود و بر او محال است، زيرا کذب قبيح است.
3- وعدههايي که بآنها داده شده به نحو انشاء که تعبير به وعيد ميکنيم اينکه هم دو قسم است اگر محل قابليت و لياقت داشته باشد ممکن است تخلف به اينکه خداوند عفو فرمايد، و بيامرزد و گذشت کند، و اما اگر قابل عفو نباشد البته متوجه ميشود، زيرا عفو و مغفرت شرطش ايمان است که با ايمان از دنيا برود و گفتيم عمده خطر معاصي دو چيز است يکي آنکه باعث شود که بيايمان از دنيا رود و ديگر آنکه خداوند عفو نفرمايد و مؤاخذه کند مؤمن بايد بين خوف و رجا باشد و نظر به اينکه حضرت رسالت در حق کفار و مشرکين نفرين نميکرد بلکه دعاء ميکرد و ميگفت:
(اللهم اهد قومي فانهم لا يعلمون)
خداوند ميفرمايد: (قُل رَبِّ إِمّا تُرِيَنِّي ما يُوعَدُونَ).
جلد 13 - صفحه 460
آن وعدههايي که بآنها داده بمن بنما چنانچه انبياء سلف هم در حق قوم خود پس از يأس از هدايت نفرين کردند حضرت نوح عرض کرد (رَبِّ لا تَذَر عَلَي الأَرضِ مِنَ الکافِرِينَ دَيّاراً إِنَّکَ إِن تَذَرهُم يُضِلُّوا عِبادَکَ وَ لا يَلِدُوا إِلّا فاجِراً کَفّاراً) نوح آيه 27 و 28 و حضرت موسي عرض کرد.
(رَبَّنَا اطمِس عَلي أَموالِهِم وَ اشدُد عَلي قُلُوبِهِم فَلا يُؤمِنُوا حَتّي يَرَوُا العَذابَ- الأَلِيمَ) يونس آيه 88 لذا امر شد بحضرت.
(قُل رَبِّ إِمّا تُرِيَنِّي ما يُوعَدُونَ) و آنچه وعده داده شده گرفتار قحط و قتل در بدر و حنين و ذلت و خفت که خداوند ياري فرمود پيغمبر و اصحابش را و فتح مکه و از بين رفتن مشرکين و از ترس ايمان آوردن و بلاهاي ديگر.