اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
أَ فَحَسِبتُم أَنَّما خَلَقناکُم عَبَثاً وَ أَنَّکُم إِلَينا لا تُرجَعُون‌َ (115)
آيا پس گمان کرديد که جز اينکه نيست که ما شما را عبث و بي‌فايده خلق کرديم و بدرستي که شما بسوي ما برنمي‌گرديد، قانون دولت براي ترقي و تعالي رعيت خود مدارسي باز کرده دبستان‌ها و دبيرستان‌ها و مدارس عاليه و اساتيد و معلمين و دانشمنداني را به حقوق وافيه کافيه قرار داده براي تعليم افراد رعيت و متعلمين را هم تشويقاتي کرده که به ميل و رغبت در مقام تحصيل علوم برآيند تا بدرجات عاليه برسند و تصديق و ديپلم و دکتراي بگيرند و به درجات عاليه نائل شوند با حقوقات بسيار در راحتي و آسايش برآيند و زندگي کنند و کسي را هم مجبور نکرده اينک اگر بعضي اطفال اعتنا باين مدارس نکردند و مشغول لهو و لعب و بازي گري شدند سپس که بزرگ شدند و به پيري بيافتند بهزار گونه نکبت و فقر و بيچارگي دوچار مي‌شوند و چاره هم ندارند.
خداوند متعال هم اينکه دنيا را مدرسه قرار داده و معلمين مثل انبياء و ائمه و علماء اعلام براي تعليم کمالات بافراد بندگان با حقوق کافي که مي‌گفتند اجر
جلد 13 - صفحه 482
ما نزد خدا است از شما متعلمين توقع اجر نداريم.
چنانچه اينکه معلمين و دبيرها و دکترها مي‌گويند: اجر ما با دولت است از شما توقع نداريم، حال اگر افراد بندگان در اينکه مدارس الهيه و نزد اينکه معلمين نرفتند و اعتناء نکردند فرداي قيامت که دست آنها از همه کار بريده و خود را به شهوت و هوي پرستي و لهويات مشغول کرده بودند بهزار گونه نکبت و عذاب دچار مي‌شوند و چاره هم ندارند و همين نحو که از کار افتاده‌ها ديگر نمي‌توانند به طفوليت برگردند و به مدارس روند آنها هم فرداي قيامت نمي‌توانند به دنيا برگردند و نزد انبياء و معلمين تحصيل کمال کنند اينکه است مفاد آيه شريفه.
(أَ فَحَسِبتُم أَنَّما خَلَقناکُم عَبَثاً وَ أَنَّکُم إِلَينا لا تُرجَعُون‌َ).