تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
کهيعص «1»
کهيعص: مفسرين را در فواتح السور اختلاف و سابقا مذکور شد، لکن در اينجا روايت خاصه در معنى و تاويل وارد شده:
ابن بابويه (رحمه اللّه) به سندهاى خود از جعفر بن محمد بن عماره از پدرش که گفت: حضور حضرت صادق عليه السلام بودم، شخصى وارد شد و سؤال نمود از «کهيعص»، حضرت فرمود: «کاف» کافى است خداوند مر شيعيان ما را، «ها» هادى است مر ايشان را، «يا» ولى است مر ايشان را، «عين» عالم است به اهل طاعت ما، «صاد» صادق است مر ايشان را به وعده خود تا آنکه برساند ايشان را به منزلتى که وعده فرموده ايشان را در بطن قرآن «1»؛ و مؤيد اين تفسير است روايت ديگر از آن حضرت که فرمود معنى:
«کهيعص» انا الکافى الهادى الولىّ العالم الصّادق الوعد «2».
تأويل آن: ابن بابويه به سندهاى خود از سعد بن عبد اللّه قمى در حديثى:
حضرت عسکرى عليه السلام فرمود: چه چيز تو را آورد؟ عرض کردم: احمد بن اسحق مرا به شوق انداخت براى ملاقات مولاى خود. فرمود: مسائلت چه شد؟
عرض کردم: به حال خود باقى است. فرمود: بپرس از نور چشم من و اشاره نمود به حجة عصر عجل اللّه فرجه. من سؤال کردم آنها را تا آنکه عرض کردم: خبر ده مرا از تأويل «کهيعص»؟ فرمود: اين حروف از اخبار غيب، و خداى تعالى
«1» تفسير برهان ج 3 ص 3.
«2» تفسير برهان ج 3 ص 2.
جلد 8 - صفحه 141
مطلع فرمود بنده خود زکريا را، بعد بيان نمايد براى پيغمبر. و آن اينست که زکريا سؤال نمود تعليم اسماء خمسه. خدا جبرئيل را بر او نازل، و اسماء خمسه را تعليم نمود. زکريا وقتى ذکر مى‌کرد اسماء محمد و على و فاطمه و حسن عليهم السلام را، مسرور مى‌شد. وقتى نام حسين عليه السلام را مى‌گفت محزون و گريان مى‌گرديد، روزى عرض کرد: خدايا در اين چه علت باشد؟
پس خداى تعالى او را خبر داد که کهيعص «کاف» اسم کربلا، «ها» اشاره به هلاکت عترت، «يا» اشاره به يزيد لعنه اللّه و ظالم آن حضرت، «عين» اشاره به عطش آن سرور، «صاد» اشاره به صبر او. زکريا به شنيدن اين کلام سه روز از مسجد خارج نشد و مردم را منع نمود از نزد خود، پيوسته مشغول گريه بود و به الفاظ مخصوصه ندبه مى‌نمود، بعد عرض کرد: خدايا پسرى به من عطا فرما که در سن پيرى روشنى چشم من باشد و قرار ده او را وصى و وارث من و بگردان محل او را به من چون محل حسين عليه السلام و مفتون نما مرا به محبت او بعد مرا مبتلا کن به او، چنانکه حبيب خود محمد صلّى اللّه عليه و آله به فرزندش مبتلا فرمودى. پس دعاى زکريا مستجاب، و يحيى از او بوجود آمد که حملش شش ماه بود مانند حمل حضرت حسين عليه السلام «1».
قصه اول، حضرت زکريا