اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ها أَنتُم أُولاءِ تُحِبُّونَهُم وَ لا يُحِبُّونَکُم وَ تُؤمِنُون‌َ بِالکِتاب‌ِ کُلِّه‌ِ وَ إِذا لَقُوکُم قالُوا آمَنّا وَ إِذا خَلَوا عَضُّوا عَلَيکُم‌ُ الأَنامِل‌َ مِن‌َ الغَيظِ قُل مُوتُوا بِغَيظِکُم إِن‌َّ اللّه‌َ عَلِيم‌ٌ بِذات‌ِ الصُّدُورِ (119)
آگاه باشيد شما مؤمنين کفار را محبت ميکنيد و آنها بشما محبت ندارند
جلد 4 - صفحه 328
و حال آنکه شما بتمام کتاب آسماني ايمان داريد و آنها بقرآن شما ايمان ندارند و موقعي که شما را ملاقات ميکنند ميگويند ما هم ايمان آورديم و زماني که از شما جدا ميشوند از آن عداوتي که در کمون آنها است از روي غيض انگشت بدهان و دندان ميکنند که چرا شما ايمان آورده‌ايد اي پيغمبر اکرم صلّي اللّه عليه و آله و سلّم بآن کفار بفرما بميريد از روي غيض محقّقا خداوند عالم است بما في الضمير شما و آنچه در سينه‌هاي شما است.
ها أَنتُم أُولاءِ تُحِبُّونَهُم ها، هاء تنبيه است انتم مبتداء تُحِبُّونَهُم خبر آن و اولاء مفعول تحبّونهم مقدم و مرجع ضمير هم است.
وَ لا يُحِبُّونَکُم عطف بجمله تحبونهم اشاره به اينکه شما را فريب ميدهند و خيال ميکنيد که آنها دوست شما هستند و در اثر اينکه خيال واهي شما بآنها دوستي ميکنيد و اينکه اشتباه بزرگيست آنها دوست شما نيستند.
وَ تُؤمِنُون‌َ بِالکِتاب‌ِ کُلِّه‌ِ الف و لام الکتاب جنس است مثل الحمد للّه و افاده عموم ميکند بخصوص با قرينه کلّه يعني بجميع کتب آسماني تورات، زبور، انجيل، فرقان با اينکه آيات بسيار در قرآن است که اينکه اهل کتاب بالاخص يهود اعلي عدوّ شما هستند مثل همين آيات و آيات ديگر مثل آيه شريفه لَتَجِدَن‌َّ أَشَدَّ النّاس‌ِ عَداوَةً لِلَّذِين‌َ آمَنُوا اليَهُودَ الاية نبايد شما فريب اينها را بخوريد و بمجرّد اينکه وَ إِذا لَقُوکُم تماس با شما بگيرند قالُوا آمَنّا.
سؤال- قانون اسلام ميگويد هر که اقرار بايمان کند از او قبول کنيد و در قرآن هم دارد وَ لا تَقُولُوا لِمَن أَلقي إِلَيکُم‌ُ السَّلام‌َ لَست‌َ مُؤمِناً النساء آيه 96 جواب- حکم باسلام مدّعي ماداميست که کشف خلاف نشده و اما بعد از کشف خلاف و ثبوت نفاق نبايد حکم کرد و اينها علاوه بر اينکه اينکه همه آيات که خداوند از باطن آنها خبر ميدهد آثار نفاق آنها ظاهر و هويدا است.
جلد 4 - صفحه 329
وَ إِذا خَلَوا يعني از شما جدا شدند عَضُّوا عَلَيکُم‌ُ الأَنامِل‌َ نظر بايمان شما از روي غيظ و غضب انگشت خود را ميجوند من الغيظ از آن عداوتي که با شما دارند.
قُل مُوتُوا بِغَيظِکُم امر موتوا بعضي گفتند دعاء بر آنها است يعني نفرين يعني خداوند شما را بميراند بواسطه غيظ با مسلمين. و بعضي گفتند اخبار از اينکه است که شما بر همين غيظ باقي هستيد تا بميريد.
لکن ظاهر اينست که اينکه غيظ شما فرو نمي‌نشيند بانگشت بدندان گزيدن بلکه اقتضاء دارد که دق کنيد و از شدّت غيظ بميريد و اگر هم بميريد در مقابل مشيّت خدا کاري نميتوانيد بکنيد، و بعبارت واضح‌تر اينکه شما بحسود مي‌گويي از حسد بمير تا چشمد کور شود.
إِن‌َّ اللّه‌َ عَلِيم‌ٌ بِذات‌ِ الصُّدُورِ اگر شما باين اظهار ايمان دروغي بتوانيد چندي از مسلمين را فريب دهيد خدا گول شما را نميخورد و نميتوانيد او را فريب دهيد او عالم است بقلوب شما و ميداند غيظ و غضب و عداوت شما را و اگر هم بميريد او دست از نصرت اسلام و دين حق بر نميدارد.