تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) إِن‌ تَمسَسکُم‌ حَسَنَةٌ تَسُؤهُم‌ وَ إِن‌ تُصِبکُم‌ سَيِّئَةٌ يَفرَحُوا بِها وَ إِن‌ تَصبِرُوا وَ تَتَّقُوا لا يَضُرُّکُم‌ کَيدُهُم‌ شَيئاً إِن‌َّ اللّه‌َ بِما يَعمَلُون‌َ مُحِيطٌ (120) ‌اگر‌ خوبي‌ بشما برسد و مساس‌ کند ‌اينکه‌ کفار ‌را‌ بد آيد و ‌اگر‌ سيّئه‌اي‌ بشما اصابة کند خوشحال‌ ميشوند ولي‌ ‌اگر‌ ‌شما‌ ‌از‌ ‌اينکه‌ خوشحالي‌ و بد حالي‌ ‌آنها‌ ‌از‌ ميدان‌ ‌در‌ نرويد و ‌در‌ شدائد صبر کنيد و ‌بر‌ طبق‌ دستورات‌ الهي‌ ثابت‌ باشيد جلد 4 - صفحه 330 و مخالفت‌ نکنيد و تقوي‌ داشته‌ باشيد هيچگونه‌ ضرري‌ ‌از‌ ‌آنها‌ و مکر و کيد ‌آنها‌ بشما وارد نخواهد شد خداوند بآنچه‌ عمل‌ ميکنند ‌از‌ کيد و مکر و دشمني‌ احاطه‌ دارد و دفع‌ شرّ ‌آنها‌ ‌را‌ ‌از‌ ‌شما‌ ميفرمايد. إِن‌ تَمسَسکُم‌ حَسَنَةٌ مس‌ّ حسنة مراد نصرت‌ و فتح‌ و فيروزي‌ مسلمين‌ و تسلّط ‌آنها‌ ‌بر‌ مشرکين‌ ‌در‌ بدر و حنين‌ و ساير غزوات‌ ‌است‌. تسؤهم‌ البته‌ ساير کفار بخصوص‌ يهود بسيار غمنده‌ خواهند شد. وَ إِن‌ تُصِبکُم‌ سَيِّئَةٌ ‌اگر‌ چشم‌ زخمي‌ و شکستي‌ ‌بر‌ ‌شما‌ وارد شود مثل‌ غزوه‌ احد و موته‌ يفرحوا بها خورسند خواهند شد. وَ إِن‌ تَصبِرُوا و ‌اگر‌ ‌در‌ ‌اينکه‌ شکستها ثابت‌ قدم‌ باشيد و فرار نکنيد و ‌در‌ جهاد کوتاهي‌ نکنيد وَ تَتَّقُوا و تقوي‌ ‌را‌ پيشه‌ ‌خود‌ قرار دهيد و اطاعت‌ اوامر الهي‌ کنيد و پيرامون‌ معاصي‌ نگرديد لا يَضُرُّکُم‌ هيچ‌ ضرري‌ بشما متوجه‌ نخواهد شد چنانچه‌ گذشت‌ ‌در‌ ‌آيه‌ 110 لَن‌ يَضُرُّوکُم‌ إِلّا أَذي‌ً الايه‌ بيان‌ ‌آن‌ کَيدُهُم‌ شَيئاً کيد ‌آنها‌ دو نحوه‌ ‌است‌ يکي‌ ‌با‌ مسلمين‌ چنانچه‌ ‌در‌ آيات‌ قبل‌ بيان‌ فرمود ‌از‌ اظهار ايمان‌ و القاء دوستي‌ و همراهي‌ صوري‌ و امثال‌ اينها. و ديگر تماس‌ گرفتن‌ ‌با‌ محاربين‌ ‌از‌ کفار و تشجيع‌ ‌آنها‌ و وعده‌ مساعدت‌ ‌با‌ ‌آنها‌ ‌در‌ حرب‌ ‌با‌ مسلمين‌ چنانچه‌ ‌در‌ سوره‌ مبارکه‌ حشر ‌آيه‌ 14 ميفرمايد أَ لَم‌ تَرَ إِلَي‌ الَّذِين‌َ نافَقُوا يَقُولُون‌َ لِإِخوانِهِم‌ُ الَّذِين‌َ کَفَرُوا مِن‌ أَهل‌ِ الکِتاب‌ِ لَئِن‌ أُخرِجتُم‌ لَنَخرُجَن‌َّ مَعَکُم‌ وَ لا نُطِيع‌ُ فِيکُم‌ أَحَداً أَبَداً وَ إِن‌ قُوتِلتُم‌ لَنَنصُرَنَّکُم‌ وَ اللّه‌ُ يَشهَدُ إِنَّهُم‌ لَکاذِبُون‌َ، لَئِن‌ أُخرِجُوا لا يَخرُجُون‌َ مَعَهُم‌ وَ لَئِن‌ قُوتِلُوا لا يَنصُرُونَهُم‌ وَ لَئِن‌ نَصَرُوهُم‌ لَيُوَلُّن‌َّ الأَدبارَ ثُم‌َّ لا يُنصَرُون‌َ. إِن‌َّ اللّه‌َ بِما يَعمَلُون‌َ مُحِيطٌ تعبير باحاطه‌ اشاره‌ باينست‌ ‌که‌ کارها و مکرهاي‌ ‌آنها‌ و کليه‌ اعمال‌ ‌آنها‌ ‌در‌ تحت‌ قدرت‌ و مشيت‌ الهيست‌ و بدون‌ اراده‌ خداوند ممکن‌ جلد 4 - صفحه 331 نيست‌ عملي‌ ‌از‌ ‌آنها‌ انجام‌ بگيرد و ‌اينکه‌ ‌هم‌ يک‌ دليل‌ بارزيست‌ ‌بر‌ نفي‌ جبر و تفويض‌ و ثبوت‌ اختيار ‌در‌ افعال‌ عباد زيرا ‌اگر‌ جبر ‌بود‌ يعملون‌ مناسب‌ نبود و حال‌ آنکه‌ عمل‌ فعل‌ ‌آنها‌ ‌است‌ ‌از‌ روي‌ اختيار، و ‌اگر‌ تفويض‌ ‌بود‌ تحت‌ احاطه‌ حق‌ نبود فثبت‌ الامر ‌بين‌ الامرين‌.

آیات این صفحه