تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِنَّ السَّاعَةَ آتِيَةٌ أَکادُ أُخْفِيها لِتُجْزى کُلُّ نَفْسٍ بِما تَسْعى «15»
بعد از آن به غرض ترسانيدن بندگان اخبار فرمايد از آمدن قيامت:
إِنَّ السَّاعَةَ آتِيَةٌ: بدرستى که قيامت، آينده و متحقق الوقوع است لا محاله.
أَکادُ أُخْفِيها: اراده فرمودم اينکه پنهان دارم از بندگان خود تا اينکه نيايد ايشان را مگر ناگهانى (بنابراين «اکاد» موضع «اريد» استعمال شده، چنانچه
«1» تفسير برهان، ج 3، ص 34.
جلد 8 - صفحه 253
«يريد» موضع «يکاد» وارد شده در قوله تعالى «يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ» «1» (مجمع البحرين) «2» فايده پنهان بودن وقت قيامت، تخويف و تهويل است، زيرا مردم هر گاه ندانند چه وقت قيامت شود، در هر آنى ترسان گردند و توبه و تدارکى نمايند. ايضا دانستن آن موجب اغراء به جهل، و از حکيم على الاطلاق قبيح است. نزد بعضى معنى آنکه: مخفى ساختم وقت قيامت را غايت خفا. لِتُجْزى کُلُّ نَفْسٍ: تا در آن جزا داده شود هر کسى. بِما تَسْعى: به آنچه مى‌شتابد از کارهاى خوب و بد و بجا مى‌آورد آن را. حاصل آنکه قيامت بى‌شک و شبهه آينده است تا جزا داده شود هر شخصى به آنچه کوشش نموده از عمل طاعت و معصيت در دنيا.
حضرت امير المؤمنين عليه السلام در آخر خطبه‌اى فرمايد: گويا صداى صور اسرافيل به گوش شما رسيده و روز قيامت فرو گرفته شما را و بيرون آمده‌ايد از قبرها براى حکم به عدل جدا کننده حق از باطل در حالتى که زايل باشد از شما هوى و هوسهاى باطله، و نيست شما باشد از شما اسبابها و وسيله‌ها و لازم شده باشد به شما حقوق و امور واقعيه و صادر و واقع شود به شما امور از جزاء نيک و بد از اسبابش. پس پند بگيريد به عبرتها، و عبرت يابيد به تغييرات روزگار، و نفع بريد از اندازه، يعنى بپرهيزيد از عذاب و عقاب خداوند قهار «3».