تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) قالُوا ما أَخلَفنا مَوعِدَک‌َ بِمَلکِنا وَ لکِنّا حُمِّلنا أَوزاراً مِن‌ زِينَةِ القَوم‌ِ فَقَذَفناها فَکَذلِک‌َ أَلقَي‌ السّامِرِي‌ُّ (87) گفتند ‌ما مخالفت‌ نکرديم‌ وعده ترا باختيار ‌خود‌ ‌در‌ متابعت‌ هارون‌ و لکن‌ برداشتيم‌ و زرهايي‌ ‌از‌ زينت‌هاي‌ قوم‌ فرعون‌ ‌پس‌ انداختيم‌ ‌در‌ آتشي‌ ‌که‌ سامري‌ افروخته‌ ‌بود‌ و همين‌ سامري‌ ‌هم‌ انداخت‌، بني‌ اسرائيل‌ دو فرقه‌ شدند، يک‌ دسته‌ متابعت‌ هارون‌ ‌را‌ کردند و ‌آنها‌ عده کمي‌ بودند، و يک‌ دسته‌ مخالفت‌ کردند و ‌آنها‌ بسيار بودند گفتند وعده تابعين‌ دوازده‌ هزار بودند وعده مخالفين‌ ششصد هزار و ‌اينکه‌ کلام‌ کلام‌ متابعين‌ ‌بود‌. (قالُوا ما أَخلَفنا مَوعِدَک‌َ بِمَلکِنا) ‌يعني‌ باختيار اراده‌ و قصد مخالفت‌ نداشتيم‌ و دست‌ ‌از‌ متابعت‌ هارون‌ ‌بر‌ نداشتيم‌. (وَ لکِنّا حُمِّلنا أَوزاراً مِن‌ زِينَةِ القَوم‌ِ فَقَذَفناها) (اشکال‌) زينت‌ فرعونيان‌ آنچه‌ ‌که‌ ‌با‌ ‌خود‌ داشتند ‌که‌ ‌در‌ دريا غرق‌ شدند و ‌از‌ ‌بين‌ رفت‌ و آنچه‌ ‌که‌ ‌در‌ منازل‌ گذارده‌ بودند ‌که‌ بني‌ اسرائيل‌ برنگشتند بمصر ‌تا‌ ‌آنها‌ ‌را‌ اشغال‌ کنند (جواب‌) بعضي‌ گفتند ‌که‌ ‌از‌ ‌آنها‌ عاريه‌ کرده‌ بودند ‌براي‌ روز عيد ‌خود‌، و بعضي‌ گفتند دريا بيرون‌ انداخت‌ و بعيد نيست‌ ‌که‌ ‌پس‌ ‌از‌ آنکه‌ غرق‌ شدند اجساد ‌آنها‌ روي‌ آب‌ افتاد بني‌ اسرائيل‌ گرفتند و زينت‌هاي‌ ‌آنها‌ ‌را‌ ‌از‌ ‌آنها‌ خارج‌ کردند و ‌بر‌ داشتند و تعبير باوزار شايد ‌براي‌ ‌اينکه‌ بوده‌ ‌که‌ فرعونيان‌ ‌آنها‌ ‌را‌ مالک‌ نبودند و جلد 13 - صفحه 82 ‌از‌ طريق‌ حلال‌ دست‌ نياورده‌ بودند ‌تا‌ ‌بر‌ بني‌ اسرائيل‌ جزو غنائم‌ ‌باشد‌ و حلال‌، بلکه‌ ‌از‌ ظلم‌ و تعدّي‌ بوده‌ و بايد بني‌ اسرائيل‌ تصرف‌ نکنند، لذا القاء کردند سامري‌ ‌آنها‌ ‌را‌ جمع‌ کرد و القاء ‌در‌ آتش‌ کرد و آب‌ کرد گوساله‌ طلايي‌ ساخت‌ ‌که‌ مفاد. (فَکَذلِک‌َ أَلقَي‌ السّامِرِي‌ُّ) ‌است‌ ‌که‌ ‌اينکه‌ نحوه‌ القاء کرده‌ ‌در‌ آتش‌ و آب‌ کرده‌، و ممکن‌ ‌است‌ تعبير باوزار بمعني‌ اثقال‌ ‌باشد‌ ‌که‌ آلوده‌ ‌به‌ زخارف‌ دنيوي‌ شوند، لذا قذف‌ کردند و قذف‌ بمعني‌ رمي‌ ‌است‌ و ‌از‌ ‌اينکه‌ باب‌ ‌است‌ قذف‌ محصنه‌ ‌که‌ رمي‌ بزنا ‌است‌ (وَ قَذَف‌َ فِي‌ قُلُوبِهِم‌ُ الرُّعب‌َ) احزاب‌ آيه 26 حشر آيه (العلم‌ نور يقذفه‌ اللّه‌ ‌في‌ قلب‌ ‌من‌ يشاء).

آیات این صفحه