تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) قال‌َ يا هارُون‌ُ ما مَنَعَک‌َ إِذ رَأَيتَهُم‌ ضَلُّوا (92) أَلاّ تَتَّبِعَن‌ِ أَ فَعَصَيت‌َ أَمرِي‌ (93) فرمود: موسي‌ خطاب‌ ببرادرش‌ هارون‌ چه‌ مانع‌ شد ترا زماني‌ ‌که‌ ديدي‌ بني‌ اسرائيل‌ گمراه‌ شدند اينکه‌ متابعت‌ نکردي‌ مرا آيا ‌پس‌ امر مرا مخالفت‌ کردي‌ (اشکال‌) حضرت‌ موسي‌ ‌که‌ ميدانست‌ برادرش‌ هارون‌ پيغمبر ‌است‌ و معصوم‌ ‌است‌ و بقدر خردلي‌ معصيت‌ نميکند، بلکه‌ خيال‌ معصيت‌ ‌در‌ قلبش‌ خطور نمي‌کند ‌اينکه‌ چه‌ عبارتي‌ ‌است‌ ‌که‌ باو ميگويد! (جواب‌) اينکه‌ موسي‌ نسبت‌ مخالفت‌ و معصيت‌ باو نداده‌، بلکه‌ سؤال‌ ‌از‌ عذر ‌او‌ کرده‌ بلفظ استفهام‌ ‌که‌ سببش‌ چه‌ بوده‌ و مانع‌ چه‌ بوده‌! لذا. (قال‌َ يا هارُون‌ُ ما مَنَعَک‌َ) چه‌ مانعي‌ داشتي‌! (إِذ رَأَيتَهُم‌ ضَلُّوا) ‌که‌ متابعت‌ سامري‌ ‌را‌ کردند و گوساله‌ پرست‌ شدند و ‌اينکه‌ کلام‌ باصطلاح‌ امروزه‌ جنگ‌ زرگري‌ ‌بود‌ ‌که‌ بني‌ اسرائيل‌ بدانند ‌که‌ غلط بسيار بزرگي‌ کردند و مرتد شدند و حکم‌ ارتداد ‌که‌ قتل‌ ‌باشد‌ ‌بر‌ ‌آنها‌ بار ‌شده‌). (أَلّا تَتَّبِعَن‌ِ) ‌که‌ ‌با‌ ‌آنها‌ جنگ‌ کني‌ و ‌آنها‌ ‌را‌ ‌ يا ‌ برگرداني‌ توبه‌ کنند و دست‌ ‌از‌ پرستش‌ گوساله‌ بردارند ‌ يا ‌ آنکه‌ ‌آنها‌ ‌را‌ بقتل‌ رساني‌. (أَ فَعَصَيت‌َ أَمرِي‌) اينهم‌ بطريق‌ استفهام‌ ‌است‌ نه‌ نسبت‌ معصيت‌ ‌است‌ العياذ بهرون‌ دادن‌، لذا هارون‌ جهت‌ مانعيّت‌ ‌را‌ ‌براي‌ موسي‌ بيان‌ ميکند، اما اينکه‌ ‌با‌ ‌آنها‌ جنگ‌ نکردم‌ ‌براي‌ ‌اينکه‌ ‌بود‌ ‌که‌ ‌من‌ ‌در‌ طرف‌ اقليت‌ بودم‌ و ‌اگر‌ جنگ‌ مي‌ کردم‌ ‌اينکه‌ عده قليل‌ ‌که‌ همراه‌ ‌من‌ بودند کشته‌ ميشدند و ترسيدم‌ ‌که‌ ‌شما‌ بيايي‌ و مؤاخذه‌ کني‌ ‌که‌ ميخواستي‌ ‌اينکه‌ دو روز ‌را‌ صبر کني‌ ‌من‌ ميآمدم‌ و آنچه‌ وظيفه‌ ‌آنها‌ ‌بود‌ ‌با‌ ‌آنها‌ عمل‌ ميکردم‌. و اما موعظه‌ و نصيحت‌ و امر بباز گشت‌ ‌آنها‌ بقدري‌ ‌که‌ ميتوانستم‌ کردم‌ بآنها اثر نکرد و گفتند: ‌ما دست‌ برنميداريم‌ و بازگشت‌ نميکنيم‌ جلد 13 - صفحه 88 ‌تا‌ حضرت‌ موسي‌ مراجعت‌ کند و تکليف‌ معلوم‌ شود.

آیات این صفحه