از آنجا که انکار شفاعت، خلاف قرآن و روايات و مايه‌ى يأس مؤمنانِ گناهکار است، و قبول شفاعتِ بى‌قيد و شرط نيز سبب جرأت خلافکاران و خلاف عدالت الهى است، لذا قرآن کريم براى شفاعت، حساب و کتاب و مقرّراتى در نظر گرفته است.
از نظر قرآن، شفاعت، روزنه‌ى اميد گناهکاران و وسيله‌اى براى ارتباط آنان با اولياى خدا و پيروى از آنان است. شفاعت اذن خداست و برخورداران از شفاعت، تنها کسانى هستند که در مدار توحيد و داراى منطقِ صحيح و اعتقادات حقّ باشند و گفتارشان مورد قبول خداوند قرار گرفته باشد، يعنى شهادتين آنان موضعى، موسمى، اکراهى، سطحى و بر اساس مسخره و نفاق نباشد، در اين صورت اگر در عمل کمبود داشته باشند، با شفاعت مورد
جلد 5 - صفحه 391
عنايت قرار مى‌گيرند.
از اين روى قرآن، شفاعت بت‌ها را براى بت‌پرستان باطل دانسته و شفاعت به معناى فدا شدن حضرت عيسى عليه السلام براى پاک شدن گناهان پيروانش و يا شهادت امام حسين عليه السلام به خاطر شفاعت از شيعيان قابل پذيرش نيست، هر چند امام حسين عليه السلام از شافعان بزرگ قيامت است، امّا بايد دانست که هدف او از شهادت، شفاعت کردن طرفدارانش نبود.
امام باقر عليه السلام درباره اين آيه فرمودند: شفاعت پيامبر صلى الله عليه و آله تنها براى کسانى است که از نظر عمل و گفتار مورد رضايت باشند و بر مودّت آل‌پيامبر عليهم السلام زندگى کرده و بر آن مرده‌اند. «1»