تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْباطِلِ فَيَدْمَغُهُ فَإِذا هُوَ زاهِقٌ وَ لَکُمُ الْوَيْلُ مِمَّا تَصِفُونَ «18» بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْباطِلِ‌: بلکه وارد سازيم به ادلّه قاهره جقه بر جلد 8 - صفحه 372 باطل. يا مى‌اندازيم به حجت بر شبهه. يا به ايمان بر کفر. حاصل آنکه «بل» اضراب است از اتخاذ لهو و لعب، و تنزيه ذات سبحانى از آن، يعنى منزه است ذات ذو الجلال ما اينکه اتخاذ فرمائيم لهو و لعب را، بلکه از عادات الهيه و موجبات حکميه ما آنست که غالب و قاهر سازيم حق را بر باطل. فَيَدْمَغُهُ‌: پس مى‌شکند و مضمحل سازد باطل را. فَإِذا هُوَ زاهِقٌ‌: پس آنگاه باطل ناچيز و نابود شود. عن الصّادق عليه السلام ما من احد الّا و قد يرد عليه الحقّ حتّى يصدع قلبه قبله ام ترکه و ذلک انّ اللّه يقول فى کتابه: «بل نفذف بالحقّ» «1». وَ لَکُمُ الْوَيْلُ مِمَّا تَصِفُونَ‌: 1- و براى شما است ويل که چاهى است در جهنم. 2- واى بر شما از آنچه وصف مى‌کنيد خداوند سبحان را از زن و فرزند و لهو لعب. تعالى اللّه علوا کبيرا. 3- واى براى شما از آنچه توصيف مى‌کنيد پيغمبر را، يا وصف مى‌کنيد قرآن مجيد را به سحر و اضغاث و احلام و شعر و افترا. تنبيه: آيه شريفه دال است بر آنکه باطل هر قدر به حسب ظاهر قوى باشد، نتواند در مقابل حق قوام و ايستادگى نمايد، بلکه عاقبت نيست و نابود گردد؛ چنانچه در محاسن- از حضرت صادق عليه السلام: قال: ليس من باطل يقوم بازاء حقّ الّا غلب الحقّ الباطل و ذلک قول اللّه تعالى: «بل نقذف بالحق على الباطل فيدمغه فاذا هو زاهق». «2» فرمود: نيست هيچ باطلى که ايستادگى در مقابل حق نمايد، بلکه بيفکنيم و وارد فرمائيم به نصرت خود حق را بر باطل، پس مضمحل و نابود گردد باطل (الا للباطل جولة و للحقّ دولة). باطل اندک زمانى جولانى دارد، و لکن حق هميشه ثابت و مستقر باشد، چنانچه نظر و سير تاريخى اين مطلب را مبرهن سازد. «1» تفسير برهان، ج 3، ص 54. «2» تفسير برهان، ج 3، ص 54. جلد 8 - صفحه 373