اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
أَمِ اتَّخَذُوا آلِهَةً مِنَ الأَرضِ هُم يُنشِرُونَ «21»
آيا استفهام بمعني جحد است يعني نگرفتند کساني که نزد پروردگار بودند خدايان ديگري از روي زمين که آن خدايان زنده کنند پس از مردن يا پس از نبودن.
(أَمِ اتَّخَذُوا): رد بر مشرکين است که هر طايفه از آنها خداياني اتخاذ کردند، اما بت پرستان بتهاي زيادي از فلزات و سنگ و چوب و غير آنها
جلد 13 - صفحه 156
تراشيدند حتي هر نفري بتي در بغل داشت، و اما گاوپرستان هر گاو مادّه را خدا ميدانستند، و اما ستاره پرستان تمام کواکب از خورشيد و ماه و زهره و ساير کواکب را خدا ميگرفتند و هکذا مثل نمرود و شدّاد و فرعون و باب و بهاء را خدا پنداشتند، و لکن اهل حق نگرفتند.
(آلِهَةً مِنَ الأَرضِ): از روي زمين بخصوص تراشيده و صنعت خود را که ابراهيم عليه السلام فرمود: «أَ تَعبُدُونَ ما تَنحِتُونَ» صافات آيه 93.
(هُم يُنشِرُونَ): نشر احياء است بعد از موت، منتشر کساني که زنده ميشوند پس از موت که ميفرمايد: «وَ مِن آياتِهِ أَن خَلَقَکُم مِن تُرابٍ ثُمَّ إِذا أَنتُم بَشَرٌ تَنتَشِرُونَ» روم آيه 19.