اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ نَجَّيناه‌ُ وَ لُوطاً إِلَي الأَرض‌ِ الَّتِي بارَکنا فِيها لِلعالَمِين‌َ (71)
و نجات داديم ابراهيم و لوط را به طرف زميني که برکت داديم در آن زمين از براي تمام اهل عالم.
اينکه ايران ما در آن زمان مرکز مشرکين بود سپس در زمان کياسره آتش پرست شدند که هنوز آثار آتشکده‌ها و مناره‌ها که بر سر آنها آتش مي‌افروختند باقي است. تا زمان خلفاء و بني اميه و بني عباس سني خانه شد، و بحمد اللّه و المنّه از زمان هلاکو و خواجه نصير الدين طوسي مملکت شيعه اثني عشري شد پس از زوال دولت بني عباس.
خداوند امر فرمود ابراهيم را که خارج شود از ميانه آنها و نجات پيدا کند.
(وَ نَجَّيناه‌ُ وَ لُوطاً): حضرت لوط سه نسبت داشت با ابراهيم.
1- پسر برادر ابراهيم بود پدرش هاران برادر ابراهيم هر دو پسر تارخ بودند چنانچه قبلا گفتيم آزر پدر ابراهيم نبود بلکه عم ابراهيم بود.
2- پسر خاله ابراهيم که مادر ابراهيم خواهرش عيال هاران بود که دو برادر دو خواهر را ازدواج کردند.
3- ساره عيال ابراهيم خواهر لوط بود لوط برادر زن ابراهيم بود و قبل از ابراهيم بر دين حقه نوح بود و به مجرد بعثت ابراهيم به او ايمان آورد: «فَآمَن‌َ لَه‌ُ لُوطٌ وَ قال‌َ إِنِّي مُهاجِرٌ إِلي رَبِّي إِنَّه‌ُ هُوَ العَزِيزُ الحَکِيم‌ُ» عنکبوت آيه 25.
(إِلَي الأَرض‌ِ الَّتِي بارَکنا فِيها لِلعالَمِين‌َ): بعضي گفتند: ارض شام بوده که برکات زميني و هوايي بسيار دارد. بعضي گفتند: مکه بوده به دليل قوله تعالي: «بِبَکَّةَ مُبارَکاً وَ هُدي‌ً لِلعالَمِين‌َ» آل عمران آيه 90. و لکن ظاهر اينکه است که بيت المقدس بوده که مرکز انبياء بني اسرائيل بوده و قبله بوده که مورد توجه بوده حتي در
جلد 13 - صفحه 211
اوائل بعثت قبله مسلمين بوده تا زماني که تحويل قبله شد که مي‌فرمايد: «قَد نَري تَقَلُّب‌َ وَجهِک‌َ فِي السَّماءِ فَلَنُوَلِّيَنَّک‌َ قِبلَةً تَرضاها فَوَل‌ِّ وَجهَک‌َ شَطرَ المَسجِدِ الحَرام‌ِ ...
الايه» بقره آيه 139.