اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَاستَجَبنا لَه‌ُ فَکَشَفنا ما بِه‌ِ مِن ضُرٍّ وَ آتَيناه‌ُ أَهلَه‌ُ وَ مِثلَهُم مَعَهُم رَحمَةً مِن عِندِنا وَ ذِکري لِلعابِدِين‌َ (84)
پس ما اجابت کرديم از براي او و بر طرف نموديم آنچه که به او بود از ضررها، و داديم به او اهل او را و مثل اهل او با اهل او از روي رحمت از نزد ما، و يادآوري از براي عبادت کننده‌گان.
(فَاستَجَبنا لَه‌ُ): در آيه قبل و لو به صورت دعا نبوده بنحو اخبار بوده مثل کسي که نزد بزرگي در دل مي‌کند و غرضش اينکه است که رفع گرفتاري او را بکند لذا مي‌فرمايد ما اجابت دعاء او را کرديم که البته هر دعائي اجابت دارد چنانچه مي‌فرمايد: «وَ قال‌َ رَبُّکُم‌ُ ادعُونِي أَستَجِب لَکُم» مؤمن آيه 62. و البته وعده الهي تخلف پذير نيست بلکه از حکم بليّات مؤمنين اينکه است که بروند در خانه خدا و دعاء و تضرّع نمايند، و اگر هم صلاح در اجابت او نيست در قيامت به اضعاف مضاعف به او عنايت مي‌فرمايد که آرزو مي‌کند اي کاش يک دعاء من اجابت نشده بود.
(فَکَشَفنا ما بِه‌ِ مِن ضُرٍّ): چه ضرر بدني که بکلي رفع امراض او شد و چه ضرر مالي که تمام اموالش به او برگشت با زياده حتي دارد در خبر:
جبرئيل آمد و چشمه آبي بود که از برف سفيدتر و از عسل شيرين‌تر و از کافور خوشبوتر از آن آب نوشيد و در آن چشمه غسل کرد و بکلّي امراض او زايل شد، و حسن و جمالي پيدا کرد که صورتش مثل ماه ليلة البدر شد، و دو حلّه بهشتي آورد و به او پوشانيد و بر او ملخ طلا باريد، و دو چاه عظيم داشت يکي مملوّ از طلا شد و ديگري از نقره، و چهل هزار شتر و بيست هزار ناقه، و چهل هزار گاو ماده و چهل هزار گاو نر و چهار هزار ميش و چهار هزار بز، و پنج هزار بنده و پنج هزار کنيز و چهار هزار وکيل داشت بر ضياع او که اجرت هر کدام در
جلد 13 - صفحه 229
هر ماهي صد مثقال طلا بود تماما به او عطا فرمود خداوند.
(وَ آتَيناه‌ُ أَهلَه‌ُ): چه آنهايي که قبلا از دنيا رفته و چه آنهايي که در اينکه بليّات هلاک شدند تمام زنده شدند.
(وَ مِثلَهُم مَعَهُم): و مطابق عمر گذشته او به او عمر عنايت فرمود و مطابق اولادهاي زنده شده به او اولاد مرحمت فرمود که گفتند دوازده پسر و دوازده دختر داشت و مالک تمام شام شدند.
(رَحمَةً مِن عِندِنا) که به بنده صابر عنايت مي‌فرمايد:
صبر تلخ آمد و لکن عاقبت || ميوه شيرين دهد پسر منفعت
(وَ ذِکري لِلعابِدِين‌َ) که بدانند اثر بنده‌گي و بردباري چنين است.