اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
إِنَّکُم وَ ما تَعبُدُونَ مِن دُونِ اللّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ أَنتُم لَها وارِدُونَ (98)
محققا شما و آنچه را که عبادت ميکرديد هيزم جهنّم هستيد، و شما در جهنّم وارد و داخل هستيد.
اشکال: مثل حضرت عيسي عليه السلام و ملائکه و امير المؤمنين که نصاري و مشرکين و غلات عبادت ميکردند مشمول اينکه آيه ميشوند!
جواب: اوّلا تعبير به ما فرموده که غير ذوي العقول هستند که فرمود:
جلد 13 - صفحه 245
«إِنَّکُم وَ ما تَعبُدُونَ مِن دُونِ اللّهِ» و تعبير به من نفرمود پس اينها خارج هستند و مراد اصنام و اشباه آنها از جمادات و نباتات هستند.
و ثانيا در دو آيه بعد ميفرمايد: «إِنَّ الَّذِينَ سَبَقَت لَهُم مِنَّا الحُسني أُولئِکَ عَنها مُبعَدُونَ».
و ثالثا خطاب به اهل مکّه است که بت ميپرستيدند.
(حَصَبُ جَهَنَّمَ): حصب وقود جهنّم است به زبان ما گيرانه چنانچه در جاي ديگر ميفرمايد: «فَاتَّقُوا النّارَ الَّتِي وَقُودُهَا النّاسُ وَ الحِجارَةُ» بقره آيه 22.
و نيز ميفرمايد در سوره تحريم: «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنفُسَکُم وَ أَهلِيکُم ناراً وَقُودُهَا النّاسُ وَ الحِجارَةُ ... الآيه».
اشکال: چه فايده دارد جمادات را مثل اصنام را در جهنّم بردن!- جواب: اوّلا براي زيادتي حسرت عبده آنها.
و ثانيا وقود خود سوزنده آنها است که همين بتها که اميد به آنها داشتيد شما را ميسوزانند.
(أَنتُم لَها وارِدُونَ): که آنهايي که در حکم مشرکين هستند مثل مخالفين که در جامعه ميفرمايد:
«و من خالفکم مشرک»
وارد ميشوند بلکه غير مؤمن هر که هست و هر چه هست وارد ميشوند.