اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ذلِک‌َ وَ مَن يُعَظِّم شَعائِرَ اللّه‌ِ فَإِنَّها مِن تَقوَي القُلُوب‌ِ (32)
اينکه است دستور الهي و کسي که بزرگ بداند شعائر الهي را پس محققا بزرگ داشتن شعائر الهي از روي تقواي قلوب است.
تقوي دو قسم است، تقواي جوارح و تقواي قلوب.
جلد 13 - صفحه 298
تقواي جوارح اينکه است که اعضاء و جوارح را انسان از معاصي باز دارد چشم از نظر بنا محرم، گوش از استماع ملاهي و غيبت، زبان از کذب و ساير معاصي لفظيّه و هکذا بقيه اعضاء.
و تقواي قلوب اينکه است که قلب خالي باشد از عقائد فاسده و اخلاق رذيله.
عمل به شعائر اسلامي داخل در تقواي جوارح است و تعظيم شعائر داخل در تقواي قلب است لذا مي‌فرمايد:
(ذلِک‌َ وَ مَن يُعَظِّم شَعائِرَ اللّه‌ِ): باين که بزرگ بشمارد و بداند تمام از روي حکمت و مصلحت است و باعث نجات دنيا و آخرت و مورث سعادت و نيل به فيوضات الهيّه است.
(فَإِنَّها مِن تَقوَي القُلُوب‌ِ): زيرا تعظيم شعائر امر قلبي است و غير از عمل بآنها است بسا انسان عمل بوظائف مي‌کند لکن اهميّتي بآنها نمي‌دهد و از روي بي‌ميلي و اکراه يا از روي خوف يا رجاء مي‌کند، و بسا نظرش فقط خدا است و بس چنانچه از امير المؤمنين است:
«ما عبدتک خوفا من نارک و لا طمعا في جنتک بل وجدتک اهلا للعبادة فعبدتک»
و اينکه معني اينکه نيست که خوف و رجاء ندارم بلکه عبادت را بر اينکه دو جهت نمي‌کنم. و کلمه ذلک جمله مستقلّه است اشاره بدستورات قبلي است.