تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ قُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَ أَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ وَ اجْعَلْ لِي مِنْ لَدُنْکَ سُلْطاناً نَصِيراً (80)
وَ قُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ: و بگو پروردگارا داخل کن مرا در آن کار که مرا فرستادى از اداء شريعت و تبليغ رسالت به راستى. وَ أَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ: و بيرون آور مرا از عهده آن به راستى، يا پروردگارا داخل کن مرا در هر کارى به راستى و بيرون آر به راستى. يا داخل فرما مرا در قبر به راستى و بيرون آر به راستى. على بن ابراهيم قمّى «1» قدس اللّه سره فرموده: نزول آيه در فتح مکه، وقتى که حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم خواست وارد مکه شود. ابو الفتوح رازى قدس اللّه سره روايت نموده «2» از حضرت صادق از اجداد گرامش عليهم السّلام که: پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم وقت دخول غار اين آيه خواند.
نکته: گرچه دخول و خروج، فعل بنده باشد، لکن اضافه به حق تعالى به اعتبار درخواست بنده است لطفى را که نزديک کند او را به خير دنيا و آخرت.
وَ اجْعَلْ لِي مِنْ لَدُنْکَ سُلْطاناً نَصِيراً: و قرار ده براى من از جانب خود حجتى يارى کننده، يا برهانى قاهر بر اعداء دين، يا عزت و شوکتى که نصرت
«1» تفسير قمى، جلد 2، صفحه 26.
«2» تفسير أبو الفتوح رازى، جلد 6، صفحه 350.
جلد 7 - صفحه 429
دهد اسلام را. عياشى «1» از زيد بن على عليه السّلام روايت نموده که مراد شمشير است. ابن شهرآشوب «2» از کتاب ابى بکر شيرازى از ابن عباس نقل نموده در اين آيه شريفه که خداى تعالى دعاى پيغمبر را مستجاب و عطا فرمود او را حضرت على بن ابى طالب، سلطانى که يارى کند آن سرور را بر دشمنان.
تذکره: صافى «3»- از محاسن از حضرت صادق عليه السّلام روايت نموده:
هرگاه ورود در مکانى را بترسى، بخوان آيه (قُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ ...) و اگر ببينى کسى را که بترسى، آية الکرسى را بخوان.