اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ثُم‌َّ تَوَلَّيتُم مِن بَعدِ ذلِک‌َ فَلَو لا فَضل‌ُ اللّه‌ِ عَلَيکُم وَ رَحمَتُه‌ُ لَکُنتُم مِن‌َ الخاسِرِين‌َ (64)
(سپس اعراض نموديد بعد از اخذ ميثاق پس اگر فضل و رحمت خدا بر شما نبود هر آينه از زيانکاران بوديد).
تولّي بمعني استدبار (پشت کردن) کنايه از اعراض و مخالفت است و (من بعد ذلک) يعني از اخذ ميثاق.
و از جمله فَلَو لا فَضل‌ُ اللّه‌ِ عَلَيکُم استفاده ميشود که اينها مستحق عذاب و خسران در اثر اعراض و مخالفت شدند ولي تفضل و رحمت الهي مانع از آن شد و حکمت اينکه تفضل امهال آنان بود تا موفق بتوبه شوند يا براي اينکه مؤمنيني که در نسل آنها بودند بوجود آيند و غير اينها از حکمتهاي ديگر، و مراد از رحمت اعطاء نعم الهي و دفع بليات و عقوبات دنيا و آخرت نسبت بهمه آنها يا بعض آنها است و معني خسران و زيان در ذيل آيه شريفه:
الَّذِين‌َ يَنقُضُون‌َ عَهدَ اللّه‌ِ مِن بَعدِ مِيثاقِه‌ِ الآية بيان شد«1»