تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
فَلَمَّا بَلَغا مَجْمَعَ بَيْنِهِما نَسِيا حُوتَهُما فَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ سَرَباً (61)
فَلَمَّا بَلَغا مَجْمَعَ بَيْنِهِما: پس زمانى که رسيدند به مجمعى که ميان دو درياست، آنجا بر سنگى که کنار چشمه بود بنشستند. موسى به خواب رفت،
«1» تفسير برهان ج 2 صفحه 475 حديث 9.
جلد 8 - صفحه 83
يوشع در چشمه حيات وضو ساخت، قطره‌اى از آب وضوى او بر آن ماهى چکيده، فورا زنده شده روى به دريا نهاد. يوشع متحير گشت، موسى از خواب بيدار، تفقّد ماهى ننموده، روى به راه نهاد. نَسِيا حُوتَهُما: فراموش کردند ماهى خود را از غايت تعجيل سفر نسبت فراموشى به هر دو با آنکه ماهى در توشه يوشع بود، بر سبيل مجاز است، زيرا ماهى توشه هر دو بود. يا به اعتبار آنکه يوشع فراموش کرد ماهى را، و موسى فراموش کرد که به ياد يوشع آرد که ماهى را چه کردى. نزد بعضى ماهى گم شده، هر چه جستند نيافتند. فَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ سَرَباً:
پس فرا گرفت ماهى راه خود را در دريا مثل سردابه که در آن توان رفت. هر جا که ماهى بريان مى‌رفت، آب بر بالاى او مرتفع مى‌ايستاد و زمين خشک مى‌شد.
عياشى زراره و حمران و محمد بن مسلم از حضرت باقر عليه السلام فرمود:
وقتى موسى عليه السلام مأمور شد، زنبيلى به او عطا شد که در آن ماهى نمک زده بود، و به او گفته شد: اين تو را دلالت کند بر صاحب تو نزد چشمه مجمع البحرين که آن را چشمه آب حيات نامند، هيچ مرده‌اى به آن آب نرسد مگر که زنده شود، پس توجه نما وقت ملاقات صخره. چون به چشمه رسيدند، يوشع ماهى را در آن شسته، ماهى مضطرب در دستش، و رها شد، پس فراموش کرد يوشع ماهى را «1».