تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) وَ ما أَصابَکُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ فَبِإِذْنِ اللَّهِ وَ لِيَعْلَمَ الْمُؤْمِنِينَ (166) وَ ما أَصابَکُمْ‌: و آنچه رسيد از مکروهات طباع شما از کشته شدن و فرار و خوارى، يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ‌: روزى که به هم رسيدند دو گروه مسلمانان و کافران، يعنى روز «احد» که لشگر ابو سفيان با سپاه مسلمانان مقابل شدند، فَبِإِذْنِ اللَّهِ‌: پس ثابت بود به فرمان خدا که تخليه نمود مشرکان را بر مؤمنان به سبب مخالفت پيغمبر. مفسرين را دو قول است: 1- اذن به معنى علم، يعنى خداى تعالى در علم ازلى مى‌دانست که اين امر واقع مى‌شود به جهت مخالفت شما، لکن علم الهى موجب آن نشد، زيرا علم الهى تابع معلوم است، پس علت آن نخواهد بود. 2- آنکه اذن به معنى عقوبت باشد، زيرا هر گناهى را عقوبتى است، و اين عقوبت ايشان بود بر ترک امر حضرت. وَ لِيَعْلَمَ الْمُؤْمِنِينَ‌: (عطف بر فعل محذوف که اذن اللّه متضمن آنست) يعنى مصيبتى که به شما رسيد در آن روز، يکى به سبب مخالفت امر پيغمبر بود، و ديگر به جهت آنکه مميز سازد مؤمنان را، يعنى حقيقت ايمان آنها ظاهر شود.