تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبُّکُمْ لَئِنْ شَکَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّکُمْ وَ لَئِنْ کَفَرْتُمْ إِنَّ عَذابِي لَشَدِيدٌ «7»
بعد از آن امر بشکرگزارى فرمايد:
وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبُّکُمْ: و ياد کنيد اى بنى اسرائيل آن را که اعلام و آگاه گردانيد شما را پروردگار شما. لَئِنْ شَکَرْتُمْ: اگر هرآينه سپاسدارى و شکرگزارى کنيد بر نعمتهاى من از ارشاد و هدايت و نجات از هلاکت و اعطاء نعم غير متناهى لَأَزِيدَنَّکُمْ: هرآينه افزون کنم و زياد نمايم بر شما نعمت را.
وَ لَئِنْ کَفَرْتُمْ: و اگر هر آينه کفران نموديد به ناسپاسى و حق شناسى. إِنَّ عَذابِي لَشَدِيدٌ: بدرستى که عذاب من سخت و شديد است بر ناسپاسان؛ و
جلد 7 - صفحه 20
شدت عذاب، سلب نعمت بود در دنيا، و وقوع عقوبت در عقبى.
1- مستدرک به نقل از آمدى در غرر روايت نموده از حضرت امير المؤمنين که فرمود: النّعم موصولة بالشّکر و الشّکر موصولة بالمزيد و هما مقرونان فى قرن فلن ينقطع المزيد من اللّه سبحانه حتّى ينقطع الشّکر من الشّاکرين:
نعمت وصل شده به شکر «1» و شکر وصل شده به مزيد و هر دو مقرونند به هم، و هرگز زيادتى از خداوند سبحان بريده نشود تا آنکه قطع گردد شکر از شاکر.
2- شيخ طوسى در امالى «2» به اسناد خود روايت نموده که حضرت سيد سجاد عليه السّلام وصيت فرمود بعض اولاد خود را: (قال يا بنىّ اشکر اللّه لما انعم عليک و انعم على من شکرک، فانّه لا زوال للنّعمة اذا شکرت و لا بقاء لها اذا کفرت ...) فرمود: اى پسر من، شکر خدا نما به خاطر آنچه که به تو انعام فرموده، و انعام کن کسى را که تشکر تو نمايد، زيرا زوال نيست مر نعمت را هرگاه شکر کنى، و بقائى نيست هرگاه کفران کنى.
3- قال على «3» عليه السّلام النّعم تدوم بالشکر. يعنى نعمتها با شکرگزارى دوام مى‌يابند.
4- قال عليه السّلام «4» من لم يحط النّعم بالشّکر لها فقد عرّضها لزوالها يعنى: هر کس نعمتها را با سپاسگزارى احاطه نکند، آنها را در معرض نابودى قرار داده است.
5- قال عليه السّلام «5» اذا وصلت اليکم اطراف النّعم فلا تنفّروا اقصاها بقلّة الشّکر. يعنى: وقتى اوائل نعمت به شما رسيد، اواخر آن را نرهانيد به کمى شکر.
«1» غرر الحکم و درر الکلم آمدى، فصل اوّل، حديث 2112.
«2» تفسير نور الثقلين، جلد 2، صفحه 529، حديث 26- برهان جلد 2 صفحه 308، حديث 12.
«3» غرر الحکم و درر الکلم، فصل اوّل، حديث شماره 1130.
«4» مدرک پيشين، فصل 77، حديث 1319.
«5» نهج البلاغه حکمت 13.
جلد 7 - صفحه 21