اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
قالَت رُسُلُهُم أَ فِي اللّهِ شَکٌّ فاطِرِ السَّماواتِ وَ الأَرضِ يَدعُوکُم لِيَغفِرَ لَکُم مِن ذُنُوبِکُم وَ يُؤَخِّرَکُم إِلي أَجَلٍ مُسَمًّي قالُوا إِن أَنتُم إِلاّ بَشَرٌ مِثلُنا تُرِيدُونَ أَن تَصُدُّونا عَمّا کانَ يَعبُدُ آباؤُنا فَأتُونا بِسُلطانٍ مُبِينٍ «10»
گفتند رسولان آنها آيا در خداوند متعال هم شک است که موجد آسمانها و زمين است دعوت ميفرمايد شما را بر اينکه بيامرزد شما را از گناهان که مرتکب شدهايد و شما را باقي بدارد و مرگ شما را عقب بيندازد تا مدت معيني که تعيين فرموده گفتند کفار که نيستيد شما مگر يک فردي مثل ما اراده داريد که جلوگيري کنيد ما را از آنچه که بودند عبادت ميکردند پدران ما پس بياوريد ما را بيک دليل محکم دندانشکن واضح روشن.
قالَت رُسُلُهُم أَ فِي اللّهِ شَکٌّ ادله وجود حق و وحدانيت او و صفات او از حدّ و حصر خارج است ادله عقليه و نقليه و حسيه و وجدانيه بسيار است اگر شما قابليت درک ادله عقليه را نداريد و بادله نقليه هم اعتماد نميکنيد و و جدان هم نداريد لا اقل بادله حسيه که بعين مشاهده ميکنيد درک کنيد.
فاطِرِ السَّماواتِ وَ الأَرضِ آثار قدرت او را که اينکه کرات جويه که از
جلد 11 - صفحه 368
حدّ و حصر خارج است از کجا پيدا شده و باين نظم منظم در سير و حرکت هستند در اينکه فضاء وسيع و اينکه کره زمين که در جوّ هوا حرکت دوري دارد دور کره شمس در يک سال شمسي و دور خود ميچرخد در يک شبانه روز با آثاري که در آنها مشاهده ميکنيد کافي نيست بر اثبات وجود او و علم و قدرت و وحدانيت او و عدل و حکمت و ساير صفات او با اينکه همه آثار ديگر جايي براي شک باقي نميماند.
يَدعُوکُم لِيَغفِرَ لَکُم مِن ذُنُوبِکُم ميخواهد شما را از بدبختي و کثافات معاصي و از عذاب و آتش نجات دهد و گناهان شما را پاک کند و از بين ببرد وَ يُؤَخِّرَکُم إِلي أَجَلٍ مُسَمًّي از اينکه بلاهاي گوناگون و تصادفات و امراض مهلکه حفظ فرمايد و طول عمر عنايت کند تا مدت سر رسد.
قالُوا إِن أَنتُم إِلّا بَشَرٌ مِثلُنا چه امتيازي داريد بر ما شما هم يک بشر بيش نيستيد با خدا و عالم بالا چه ربط و ارتباطي داريد غرضي نداريد جز اينکه تُرِيدُونَ أَن تَصُدُّونا عَمّا کانَ يَعبُدُ آباؤُنا ما دست از دين آباء و اجدادي خود برنميداريم بگفتن يک بشر مثل خودمان اگر راست ميگوييد فَأتُونا بِسُلطانٍ مُبِينٍ سلطان مبين آنها توقعاتيست که از انبياء تقاضا ميکردند که چرا ملائکه را نازل نکرد، يا چرا کنز از زخرف نداريد يا باغ و نخلستان نداريد يا قطعه از آسمان نميآيد که در بسياري از آيات دارد و جواب آنها ذکر شده.
369