اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ هُوَ الَّذِي سَخَّرَ البَحرَ لِتَأکُلُوا مِنه‌ُ لَحماً طَرِيًّا وَ تَستَخرِجُوا مِنه‌ُ حِليَةً تَلبَسُونَها وَ تَرَي الفُلک‌َ مَواخِرَ فِيه‌ِ وَ لِتَبتَغُوا مِن فَضلِه‌ِ وَ لَعَلَّکُم تَشکُرُون‌َ «14»
و خداوند آن خدائيست که مسخر فرمود دريا را براي اينکه تناول نمائيد گوشت بسيار لطيف و خوش طعم و استخراج کنيد و بيرون آوريد زينتهايي که خود را متلبس و زينت کنيد بآنها و ميبيني کشتيهايي که در سواحل باشد و در دريا و براي اينکه استفاده کنيد از فضل الهي و باشد که شما شکر گذار باشيد.
وَ هُوَ الَّذِي سَخَّرَ البَحرَ تسخير بحر باينست که انسان بتواند از هر نقطه زمين
جلد 12 - صفحه 93
بنقطه ديگر که بين اينکه نقاط دريا فاصله شده سير کند و بتواند از دريا چيزهايي که در آن خلق شده استخراج کند که از جمله آنها مأکولات است لِتَأکُلُوا مِنه‌ُ براي اينکه طعام خود قرار دهيد.
لحما طريا اقسام ماهيان که صيد مي‌کنند که با طراوت و خوش طعم و لذيذ باشند و شرط حليت سمک آنست که زنده از آب خارج کنيد وَ تَستَخرِجُوا مِنه‌ُ حِليَةً مرواريدتر که در جوف صدف خداوند خلق فرموده و ساير چيزهايي که از ته دريا استخراج مي‌شود.
تَلبَسُونَها يعني خود را بآنها زينت مي‌کنيد مخصوصا براي نساء و معناي تلبس اينست که در گردن بيندازند يا در دست کنند يا گوشوار نمايند.
وَ تَرَي الفُلک‌َ خطاب بانسان است که شامل جميع افراد باشد نه خصوص نبي‌ّ اکرم و فلک کشتي است مواخر فيه مواخر بر وزن فواعل است ميم فاء الفعل است نه بر وزن مطالب که ميم خارج باشد مثل تفاعل و بمعني بندرات که کنار درياهاست که بتوان از روي خاک در کشتي داخل شوند و روي آب حرکت کنند و از مرکزي بمرکز ديگر سير کنند.
وَ لِتَبتَغُوا ابتغاء تحصيل منافع است که از محلي بمحل ديگر انتقال دهند و أمر معاش خود را تأمين کنند من فضله که تمام نعم الهيه از راه تفضل است بنده استحقاق هيچ ندارد تمام فضل و کرم الهي است.
و لعلکم گفتيم لعل نسبت بخدا ترديد نيست. بلکه بمعني بايد است يعني بايد تشکرون چون شکر نعمت بحکم عقل واجب است و البته شکر منعم توقف بر معرفت او دارد.