تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) وَ إِذا بُشِّرَ أَحَدُهُمْ بِالْأُنْثى‌ ظَلَّ وَجْهُهُ مُسْوَدًّا وَ هُوَ کَظِيمٌ (58) وَ إِذا بُشِّرَ أَحَدُهُمْ بِالْأُنْثى‌: و هرگاه بشارت داده شود يکى از ايشان را به اينکه تولد يافته براى او دخترى. ظَلَّ وَجْهُهُ مُسْوَدًّا: گردد رنگ رويش متغير به سياهى به جهت ظهور اثر حزن و شرمندگى ميان قوم. وَ هُوَ کَظِيمٌ‌: و او پر باشد از خشم بر زن خود که چرا دختر زائيدى. ابن عباس گويد: محزون باشد. نزد ضحاک مراد دلتنگى است که از شدت ملالت دم نزند. تنبيه: يکى از حالات غريبه جاهليت، تنفر و انزجار طبيعى بود از داشتن دختر، به حدى که هرگاه او را مژده ولادت دختر مى‌دادند بسيار محزون و دلتنگ مى‌گرديد که آثار ملالت در صورتش ظاهر مى‌شد، يعنى رنگش متغير و جلد 7 - صفحه 224 رويش سياه و نهايت افسردگى پيدا مى‌کرد؛ زيرا چون جماعتى بودند راهزن و غارتگر، پسر را مى‌خواستند تا در چپاول با آنها شريک شود، و دختر را قابل اين امر نمى‌دانستند، لذا وجود او را کراهت داشتند. و اين کاشف است از غايت جهالت و سفاهت و کوتاه نظرى آنان که در ماديات هم رعايت تمام جهات را ننموده، بلکه همان اغراض شخصى را منظور مى‌داشتند، و الا وجود دختر هم فوائد زيادى دارد، مانند تکثير نسل و تدبير امورات منزل و تربيت اولاد و غيره، لکن چنان ملکات خبيثه جاهليت رسوخ يافته که به کلى وظايف آدميت را از ميان برده. از اينجا زحمات و صدمات حضرت نبوى صلّى اللّه عليه و آله و سلّم معلوم گردد که چقدر بايد تحمل ناملايمات بنمايد تا بتدريج اين عادات رذيله و مرسومات باطله را از ميان بردارد و به ملکات فاضله مؤدّب فرمايد.