تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ إِذا رَأَى الَّذِينَ ظَلَمُوا الْعَذابَ فَلا يُخَفَّفُ عَنْهُمْ وَ لا هُمْ يُنْظَرُونَ (85)
وَ إِذا رَأَى الَّذِينَ ظَلَمُوا الْعَذابَ: و چون ببينند روز قيامت آنان که شرک آوردند عذاب آتش جهنم را و ايشان را در آرند در آن، فرياد بر آرند و از مالک دوزخ تخفيف عذاب طلبند. فَلا يُخَفَّفُ عَنْهُمْ: پس سبک گرديده نشود از ايشان عذاب دردناک جهنم. وَ لا هُمْ يُنْظَرُونَ: و نه ايشان مهلت داده شوند، يعنى زمانى آنها را مهلت ندهند و بدون عذاب نگذارند.
تنبيه: آيه شريفه دلالت دارد بر آنکه عذاب اهل جهنم تخفيف داده نشود و هميشه معذب باشند و فتور و قصورى از آنها نيابد، و احاديث بسيار نيز وارد شده، از جمله در امالى «1» شيخ طوسى قدس الله سره در کتابت حضرت امير المؤمنين به اهل بصره توصيف فرمايد جهنم را:
قعرها بعيد و حرّها شديد و شرابها صديد و عذابها جديد و مقامعها حديد لا يفتر عذابها و لا يموت ساکنها دار ليس فيها رحمة و لا تسمع لاهلها دعوة.
يعنى: قعر جهنم دور است، و حرارتش شديد، و آشاميدنى آن صديد، و عذابش تازه، و مقامع آن آهن باشد، سست نشود عذاب آن، و نميرند ساکن آن، خانه‌اى است که نيست در آن رحمتى، و شنيده نشود اهل آن را دعوتى.
«1» امالى طوسى، جزء اوّل، نامه امير مؤمنان به مردم مصر- بحار الانوار، جلد 8، باب 24، صفحه 286، حديث 16.
جلد 7 - صفحه 261