اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
8
وَ لا تَتَّخِذُوا أَيمانَکُم دَخَلاً بَينَکُم فَتَزِل‌َّ قَدَم‌ٌ بَعدَ ثُبُوتِها وَ تَذُوقُوا السُّوءَ بِما صَدَدتُم عَن سَبِيل‌ِ اللّه‌ِ وَ لَکُم عَذاب‌ٌ عَظِيم‌ٌ (94)
و نگيريد قسمهاي خود را مکر و حيله که نقض کنيد و مخالفت نمائيد ميانه خودتان پس لغزش پيدا ميکند قدم بعد از آني که ثابت و محکم شده بود و هر آينه ميچشيد بسيار مفاسد و مضاري بواسطه آنکه مانع شديد از ايمان ديگران و از راه مستقيم الهي و هر آينه از براي شماست عذاب عظيم اينکه آيه هم مربوط بآيات قبل است و در اخبار از حضرت باقر و حضرت صادق عليهما السّلام و حضرت سلمان (رض) داريم که راجع بولايت علي عليه السّلام است موقعي که مأمور شدند بتسليم بعلي بإمرة المؤمنين و بيعت با او بولايت و خلافت از همان موقع قصد مخالفت داشتند و کردند آنچه کردند وَ لا تَتَّخِذُوا خطاب بکساني که داخل در دين اسلام شدند چه بر حسب ظاهر مثل منافقين يا بر حسب حقيقة مثل نوع مسلمين نهي اکيد ميفرمايد که نگيريد (ايمانکم) قسم‌هايي که ياد کرديد در مورد ولايت علي عليه السّلام در غدير خم و در امارة او بر تمام مؤمنين روزي که مأمور شدند بسلام باو بلقب امير المؤمنين (دَخَلًا بَينَکُم)
جلد 12 - صفحه 182
که عزم بر مخالفت باشد و با يکديگر قرار داد مي‌کرديد که نگذاريد اينکه امر براي علي ثابت بماند (فَتَزِل‌َّ قَدَم‌ٌ بَعدَ ثُبُوتِها) که پيغمبر صلّي اللّه عليه و اله و سلّم قدمهاي شما را استوار کرد و فرمود در حديث ثقلين
اني تارک فيکم الثقلين کتاب اللّه و عترتي ما ان تمسکتم بهما لن تزلوا ابدا و انهما لا يفترقان حتي يردا علي الحوض
چنانچه پس از رحلت آن حضرت قدمهاي شما در اينکه امر لغزش پيدا کرد و از جاده مستقيم الهي منحرف شديد وَ تَذُوقُوا السُّوءَ بِما صَدَدتُم خود که منحرف شديد مانع هم شديد ديگران را (عَن سَبِيل‌ِ اللّه‌ِ) و خواهيد چشيد. و بال اينکه امر را که براي چهار روزه رياست دنيوي چه اندازه ملياردها بندگان خدا را در ضلالت و گمراهي انداختيد که عقوبت تمام آنها بر گردن شما هم بار ميشود وَ لَکُم عَذاب‌ٌ عَظِيم‌ٌ که از تمام عذاب‌هاي آخرت بزرگتر است (تنبيه) اينکه آيه و لو بواسطه اخبار در اينکه مورد وارد شده لکن مکرر گفته‌ايم مورد مخصّص نيست عموم آيه شامل جميع ارباب ضلال که هم خود در ضلالت افتادند و هم در مقام اضلال سايرين کوشش دارند و در عصر حاضر در تمام شهرها و قصبه‌ها متفرق شدند و مردم را از جاده مستقيم بانحاء مختلف منحرف مي‌کنند خذلهم اللّه و اهلکهم و اذلهم.