تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِنَّ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِآياتِ اللَّهِ لا يَهْدِيهِمُ اللَّهُ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ (104)
بعد از بيان جواب، تهديد و وعيد فرمايد:
إِنَّ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِآياتِ اللَّهِ: بدرستى که آنان که ايمان نمىآورند به آيات الهى و تصديق نکنند بينات سبحانى را به جهت فرط عناد و انکار.
لا يَهْدِيهِمُ اللَّهُ: راه ننمايد ايشان را خداوند به نجات که وصول به جنات است، يعنى پس از آن که خودشان به سوء اختيار از قبول حق و ايمان ابا و امتناع ورزيدند و به باطل و کفر مصر شدند، حق تعالى آنها را مجبور و مقهور به ايمان نفرمايد، زيرا موجب نقض غرض، و صدور آن از حکيم على الاطلاق محال است. وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ: و براى ايشان است عذابى دردناک در آخرت به جهت کفر آنان به آيات قرآنى و نسبت افترا بر حضرت رسالت پناهى.
تنبيه: طعن در نبوت پيغمبر ختمى مرتبت صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به امثال اين کلمات قبيحه، دلالت دارد بر حقانيت و حجيت آن سرور، و دشمنان عاجزند از طعن در آن و به سبب عجزشان، عدول کردند از معارضه بدين سخنان ناشايسته؛ و نسبت تعلم قرآن به آن حضرت شاهد است بر اين مطلب.
1- بايد لغت او و لغت قرآن عربى باشد.
2- تعلم در يک جلسه نشود، بلکه مجالس متعدده و زمانهاى کثيره لازم دارد.
3- در خفيه و سرى هم نشود، بالاخره آشکارا و ظاهر شود.
جلد 7 - صفحه 286
4- علوم قرآنى بسيار و تعلم آنها ممکن نيست مگر معلم در غايت فضل و کمال و اعلم تمام عصر باشد، و با بودن چنين شخصى البته مشهور، و او را شايسته منصب نبوت بودى، و بعث ديگرى بر او تقديم مفضول بر فاضل، و ترجيح مرجوح بر راجح قبيح، و از ذات احديت سبحانى محال است، پس صدق ادعاى پيغمبر، لازم، و افتراى آنها ثابت آيد.