اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
إِنَّما جُعِل‌َ السَّبت‌ُ عَلَي الَّذِين‌َ اختَلَفُوا فِيه‌ِ وَ إِن‌َّ رَبَّک‌َ لَيَحکُم‌ُ بَينَهُم يَوم‌َ القِيامَةِ فِيما کانُوا فِيه‌ِ يَختَلِفُون‌َ (124)
جز اينکه نيست شنبه قرار داده شد و جعل شد بر کساني که اختلاف کردند در او و محققا پروردگار تو هر آينه حکم ميفرمايد بين آنها روز قيامت در آنچه که بودند در او اختلاف ميکردند يکي از امتحانات قوم يهود اينکه بود که خداوند بر آنها حرام کرد صيد ماهي را در روز شنبه و امّا ساير ايّام هفته حلال و براي امتحان آنها روزهاي شنبه ماهي‌ها ميامدند کنار دريا فراوان و روزهاي ديگر نزديک نميآمدند يک دسته از يهود حيله بکار زدند روز شنبه که ماهي‌ها ميآمدند کمند و سدي بستند که ماهي‌ها فرار نکنند و روز يک شنبه ميآمدند و آنها را صيد ميکردند دسته ديگر آنها منع ميکردند و نهي از عمل که همين سدّ بستن صيد ماهي است و اينها ميگفتند صيد نيست و روز يکشنبه صيد است خداوند آنهايي که اينکه عمل
جلد 12 - صفحه 209
را ميکردند مسخ فرمود ببوزينه که قرده باشد و در سوره اعراف آيه 163 الي 166 چهار آيه شرح حال آنها را بيان ميفرمايد: از قوله تعالي وَ سئَلهُم عَن‌ِ القَريَةِ الَّتِي کانَت حاضِرَةَ البَحرِ الي قوله کُونُوا قِرَدَةً خاسِئِين‌َ و در اينجا باشاره بيان ميفرمايد إِنَّما جُعِل‌َ السَّبت‌ُ يعني جعل حکمي براي روز شنبه شد که حرمت صيد ماهي باشد عَلَي الَّذِين‌َ اختَلَفُوا فِيه‌ِ امتحان کساني که در او اختلاف کردند که بستن سد صيد است يا صيد نيست که دسته مؤمنين آنها را نهي ميکردند و ميگفتند اينکه حرام است و جماعتي اعتناء نميکردند و عمل کردند خداوند آنها را مسخ فرمود بقرده که ميفرمايد: فَلَمّا عَتَوا عَن ما نُهُوا عَنه‌ُ قُلنا لَهُم کُونُوا قِرَدَةً خاسِئِين‌َ و مسخ يکي از عقوبات است و حيوانات مسوخ بسيارند يعني کفار بصورت اينکه حيوانات مسخ شدند و در اخبار دارد سه روز بيشتر زنده نبودند و هلاک شدند نه اينکه بعضي توهم کردند که اينکه اخبار دارد سه روز بيشتر زنده نبودند و هلاک شدند نه اينکه بعضي توهم کردند که اينکه حيوانات فعلا هستند انسان بودند و ما در مجلّد سيم کلم الطيب صفحه 44 تا صفحه 47 چهار صفحه در بطلان تناسخ مفصلا بيان کرديم نسخ و مسخ و رسخ و فسخ که قائلين بآنها را نسوخيه مسوخيه رسوخيه فسوخيه گويند که گفتند انسان پس از مردن روحش تعلق ميگيرد بانسان ديگر يا بحيواني يا بنبات يا بجمادات و قول پنجمي هم دارند که عکس اينکه اقوال است که انسان در ابتداء جماد يا نبات يا حيوان بود سپس انسان شد و اينکه حيوانات مسوخ همان است که گفتيم يکي از عقوبات است که بصورة باطني ظاهر ميشود چنانچه در قيامت يوم تبلي السرائر بسياري بصورت حيواني ظاهر ميشوند بلکه در همين عالم اگر پرده از روي چشم بردارند و باطن اشخاص را مشاهده کنند آنها را بصور مختلفه ميبينند چنانچه ابي بصير در خدمت حضرت صادق مشاهده کرد و يک نفر از علماء بمن فرمود که من در کسالتم يک روز يک توجه غريبي پيدا کردم و اشخاصي که بعيادتم ميآمدند بصور مختلفه ميديدم.
إِن‌َّ رَبَّک‌َ لَيَحکُم‌ُ بَينَهُم يَوم‌َ القِيامَةِ فِيما کانُوا فِيه‌ِ يَختَلِفُون‌َ حق از باطل مؤمن از کافر مطيع از عاصي جدا ميشوند و هر کدام بجزاي خود ميرسند.
210