تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِذْ قالُوا لَيُوسُفُ وَ أَخُوهُ أَحَبُّ إِلى أَبِينا مِنَّا وَ نَحْنُ عُصْبَةٌ إِنَّ أَبانا لَفِي ضَلالٍ مُبِينٍ «8»
إِذْ قالُوا لَيُوسُفُ وَ أَخُوهُ: ياد بياور زمانى را که گفتند برادران با يکديگر:
هرآينه يوسف و برادرش بنيامين، أَحَبُّ إِلى أَبِينا مِنَّا: دوستترند به نزد پدر ما از ما. تخصيص بنيامين به ذکر به جهت اختصاص او است به اخوّت از طرفين. وَ نَحْنُ عُصْبَةٌ: و حال آنکه ما جوانان توانا و مردان کارزاريم و ايشان خردسال و بىکفايت، پس بايستى ما را دوستتر دارد. و چون عاجز و ضعيف را بر ده مرد
«1» بحار الانوار، جلد 12، صفحه 219.
«2» بحار ج 18 ص 325 و 376.
جلد 6 - صفحه 176
قوى اختيار نموده، إِنَّ أَبانا لَفِي ضَلالٍ مُبِينٍ: بدرستى که پدر ما در دورى است آشکارا، يعنى رأى او در اين کار خطا واقع شده به جهت تفضيل مفضول يا ترک تعديل در محبت.
دفع شبهه: برادران حضرت يوسف نظر خود را مقصور در ظاهر نموده، به مشاهده حال، خود را برتر دانستند؛ غافل از آنکه محبت خدائى منشأش توانائى و بزرگسالى نيست، بلکه دائر مدار ديندارى و رضاى سبحانى است، گرچه صاحبش در نظر به غايت پستى و ناتوانى و خردسالى باشد. بنابراين تفضيل بين اولاد در عطا و محبت و اکرام، وقتى براى امر دينى و فضيلت واقعى باشد، هرآينه دليل نقلى و عقلى حاکم بر رجحانش خواهد بود، لذا در ازدياد محبت يعقوب عليه السّلام به يوسف عليه السّلام نسبت به ساير برادرانش اشکالى نيست.
خلاصه نشستند رأى دادند که حيله نمائيم و او را از پدر دور تا به جهت فقدان او ما را دوست دارد، يکى از آنها گفت: