از ميان 127 مرتبه‌اى که «جَنَّاتُ» و «جنت» در قرآن آمده، تنها 11 مورد از آن تعبير «جَنَّاتُ عَدْنٍ» دارد که طبق حديثى از درّالمنثور، به معناى بهشت مخصوص است. «1»
رسول اکرم صلى الله عليه و آله فرمودند: هر کس مى‌خواهد زندگى و مرگش همچون زندگى و مرگ من باشد و به «جَنَّاتُ عَدْنٍ» که بهشت من است وارد شود، بايد علىّ‌ابن‌ابيطالب عليهما السلام و ذريّه‌ى او را، رهبر و امام خود قرار دهد که آنها در علم و فهم، برترين انسان‌ها و هادى مردم به سوى هدايت‌اند. «2»
بارها در قرآن آمده است که افراد صالحِ يک خانواده، در بهشت نيز در کنار هم خواهند بود
«1». تفسير فرقان.
«2». تفسير نورالثقلين.
جلد 4 - صفحه 346
و از مصاحبت يکديگر لذت خواهند برد. البتّه ذکر عنوان بعضى از افراد خانواده مثل پدر، همسر و فرزند در آيه شريفه فوق دلالت بر خصوصيّتى ندارد و شامل همه افراد صالح‌خانواده، اعم از افراد مذکور و مادران، خواهران و برادران نيز مى‌شود. در ضمن شايد علت عدم ذکر نام مادر آن باشد که مادر، همسر پدر است و مشمول «ازواج» مى‌گردد، همان گونه که خواهر و برادر، ذريّه پدر، و عمو و عمّه از ذُرارى آباء شمرده مى‌شوند.
آنچه از آيات الهى به دست مى‌آيد اين است که فرشتگان، در همه احوال در دنيا و آخرت (برزخ و قيامت) با انسان ارتباط دارند، گاهى بر او درود و صلوات مى‌فرستند، «يُصَلِّي عَلَيْکُمْ وَ مَلائِکَتُهُ» «1» گاهى براى او استغفار و طلب بخشش مى‌کنند، «وَ يَسْتَغْفِرُونَ لِلَّذِينَ آمَنُوا» «2» و زمانى هم براى او دست به دعا برمى‌دارند، «رَبَّنا وَ أَدْخِلْهُمْ جَنَّاتِ عَدْنٍ» «3» در هنگام مرگ و شروع عالم برزخ نيز با شعار و تلقين «أَلَّا تَخافُوا وَ لا تَحْزَنُوا» «4» و با جمله «سَلامٌ عَلَيْکُمْ» جان آنها را مى‌گيرند. «الَّذِينَ تَتَوَفَّاهُمُ الْمَلائِکَةُ طَيِّبِينَ يَقُولُونَ سَلامٌ عَلَيْکُمْ» «5» و در آخرت نيز از هر سو بر آنان سلام مى‌کنند.
براى بهشت هشت درب ذکر شده که با تعداد اوصافى که براى اولوا الالباب در آيات اخير شمرده شده مطابقت دارد. گويا هر کدام از اين صفت‌هاى هشت‌گانه، درى از درهاى بهشت و راهى بسوى سعادت ابدى را به سوى انسان باز مى‌کند.
هر پدر و فرزند، هر زن و شوهر و هر آباء و ذريّه‌اى در بهشت به يکديگر ملحق نمى‌شوند و در کنار هم قرار نمى‌گيرند، زيرا در روز قيامت، انساب و اسباب، کارساز نيستند. «فَلا أَنْسابَ بَيْنَهُمْ» «6» و آن روز هر کس در گرو اعمال خويش است، «کُلُّ نَفْسٍ بِما کَسَبَتْ رَهِينَةٌ» «7» و جز سعى و تلاش، چيز ديگرى مؤثر نيست، «لَيْسَ لِلْإِنْسانِ إِلَّا ما سَعى» «8» بنابراين ورود بعضى از بستگان بر بعضى ديگر، تنها به خاطر لياقت و صلاحيّت فردى خود آنهاست. مشابه اين آيه را مى‌توان در سوره‌هاى غافر، آيه 7 وطور آيه 21 نيز مشاهده کرد.
«1». احزاب، 43.
«2». غافر، 7.
«3». غافر، 8.
«4». فصّلت، 30.
«5». نحل، 32.
«6». مؤمنون، 101.
«7». مدّثر، 38.
«8». نجم، 39.
جلد 4 - صفحه 347