تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) وَ الَّذانِ يَأْتِيانِها مِنْکُمْ فَآذُوهُما فَإِنْ تابا وَ أَصْلَحا فَأَعْرِضُوا عَنْهُما إِنَّ اللَّهَ کانَ تَوَّاباً رَحِيماً «16» وَ الَّذانِ يَأْتِيانِها مِنْکُمْ‌: و آن دو مرد و زن که غير محصن باشند، بيايند به فاحشه از شما که مسلمان آزاديد، فَآذُوهُما: پس برنجانيد ايشان را به سرزنش و ملامت. ابن عباس گفته: ايشان را به دست نيز ايذا بايد کرد، يا مراد جلد است. فَإِنْ تابا وَ أَصْلَحا: پس اگر توبه کنند از آن فاحشه و کار خود را به صلاح آورند، فَأَعْرِضُوا عَنْهُما: پس اعراض کنيد از ايشان، يعنى باز داريد از ايشان. و صحيح آن است که اين حکم نيز به جلد و نفى منسوخ گشت. إِنَّ اللَّهَ کانَ تَوَّاباً رَحِيماً: بدرستى که خداى تعالى بسيار قبول کننده است توبه را از بندگان، رحيم و مهربان است بر ايشان. تبصره: بدان که در کنز العرفان گفته: در اينجا چند فايده است: اول: نزد ابو مسلم، مراد لواطه است به جهت اتيان آن به لفظ تذکير. و نزد اکثر، مراد زناست. و ضمير تثنيه راجع است به فاعل و مفعول بر سبيل تغليب. دوم: نزد بعضى مراد به «اذى»، توبيخ و استخفاف اوست. بنابراين آيه منسوخ نباشد، تفسير اثنا عشرى، ج‌2، ص: 375 چه اين حکم ثابت است مطلقا. سيم: قوله: فَإِنْ تابا وَ أَصْلَحا فَأَعْرِضُوا عَنْهُما دال است بر آنکه چون زانى توبه کند قبل از رفع زناى او به حاکم، حد او ساقط شود. اما بعد از رفع و حضور، اگر زنا به اقرار او ثابت شده باشد، امام مخير است در اجراى حد. و اگر ثبوت آن به بينه بوده باشد، حد متحتم است. و مراد به اصلاح، استمرار است به توبه. قوله: إِنَّ اللَّهَ کانَ تَوَّاباً رَحِيماً، اين تعليل اعراض است. و «رحيما» اشاره است به آنکه قبول توبه، تفضّل است.