اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ اللّه‌ُ يُرِيدُ أَن يَتُوب‌َ عَلَيکُم وَ يُرِيدُ الَّذِين‌َ يَتَّبِعُون‌َ الشَّهَوات‌ِ أَن تَمِيلُوا مَيلاً عَظِيماً «27»
و خداوند اراده فرموده که شما موفق بتوبه شويد و قبول فرمايد و کساني که شهوت پرست و متابعت شهوات ميکنند اراده دارند که شما را عدول دهند از طريق مستقيم بطرق باطله خودشان عدول عظيمي.
جلد 5 - صفحه 59
وجه تکرار در جمله وَ اللّه‌ُ يُرِيدُ أَن يَتُوب‌َ عَلَيکُم اينست که در آيه قبل در مقام بيان نعم و تفضلات الهي است نسبت باهل ايمان از جهت بيان احکام و هدايت آنها بسعادت و رستگاري دارين و طرق اهل حق از سابقين و نجات از مهالک نشئتين و طرق اهل ضلالت از سابقين.
و بعبارت واضح‌تر در مقام بيان مقتضي است و در اينکه آيه در مقام دفع موانع و عوائق که هوسهاي نفسانيه و شهوات اهل ضلال مانع از سعادت شما نشود يا اينکه مقتضيات سعادت از جانب خدا بر شما تام و اتم است زيرا کفار و فساق و اهل معاصي ميخواهند شماها را بکيش خود در آورند، وَ يُرِيدُ الَّذِين‌َ يَتَّبِعُون‌َ الشَّهَوات‌ِ شامل جميع کفار و اهل ضلال و فساق و مرتکبين معاصي و منغمرين در شهوات ميشود أَن تَمِيلُوا مَيلًا عَظِيماً و سر تمايل آنها اموريست: 1- آنکه قبح اعمال آنها از نظر آنها بر داشته شده و کارهاي خود را نيک ميپندارند قُل هَل نُنَبِّئُکُم بِالأَخسَرِين‌َ أَعمالًا الَّذِين‌َ ضَل‌َّ سَعيُهُم فِي الحَياةِ الدُّنيا وَ هُم يَحسَبُون‌َ أَنَّهُم يُحسِنُون‌َ صُنعاً کهف آيه 104.
2- آنکه ميخواهند خود را از مورد مذمت و تقبيح مردم خارج کنند بگويند ديگران هم مثل ما هستند.
3- هر چه معاصي اشاعه پيدا کند وسائل آن آسان‌تر ميشود بر آنها و (ميل) عدول از حق است و هر چه دورتر شود ميل آن عظيمتر گردد چنانچه مشاهده ميشود در خط ريل يا طرز خيابان اگر يکي از آنها متمايل شود در ابتداء يک سانت کمتر است اما هر چه برود زيادتر ميشود بسا چند هزار فرسخ تمايل و فاصله پيدا ميکند.
60