اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
أَ فَلا يَتَدَبَّرُون‌َ القُرآن‌َ وَ لَو کان‌َ مِن عِندِ غَيرِ اللّه‌ِ لَوَجَدُوا فِيه‌ِ اختِلافاً کَثِيراً (82)
آيا تدبر نميکنيد قرآن را و اگر از جانب غير خداوند بود هر آينه
جلد 5 - صفحه 149
مييافتيد در او اختلاف بسياري.
اينکه آيه شريفه در مقام بيان يک جهة از جهات معجزه قرآن است که سلامتي از تناقضات و اختلافات باشد و ما در مجلد اول اينکه کتاب در باب معجزه بودن قرآن در مقدمه اينکه جهة را ششمي جهات معجزه بيان کرده‌ايم صفحه 57- 59، و خلاصه کلام اينکه ما در کتب بزرگان از حکماء مثل إبن سينا و ملا صدري و بزرگان از علماء مثل علامه حلي و خواجه نصير الدين طوسي و ساير بزرگان با اينکه در يک فن از فنون علمي است چقدر اختلاف و تناقض مشاهده ميکنيم و در انجيل مسيحيان با اينکه يک تاريخچه از مسيح است چه قدر تناقض دارد، مسيح را گاهي انسان، گاهي پسر خدا، گاهي خدا، گاهي از نسل داود معرفي ميکند بعلاوه اختلافاتي که در اناجيل اربعه است، و نيز در قوانين ملل و دول با اينکه عقلاء مملکت جعل کرده‌اند چه اندازه مواد متناقضه دارد، و ليکن قرآن مجيد با اينکه مشتمل بر فنون بسيار است: علم الهي، فن اخلاقي، تشريع احکام، سياست مدن، فنون جنگي، تنظيم معاش، اصلاح معاد، علم معاشرت، حجج، امثال، مواعظ، حکم، ترغيب، تهديد، بشارت، انذار، قصص، تاريخ، اخبار غيبي و غير اينها است. کوچکترين اختلاف و تناقض در او يافت نميشود لذا ببانک بلند فرياد ميزند أَ فَلا يَتَدَبَّرُون‌َ القُرآن‌َ تدبر و تفکر و تامل و نظر و تفهم نميکنند در اينکه کتاب آسماني که از جانب ذات اقدس ربوبي صادر شده.
وَ لَو کان‌َ مِن عِندِ غَيرِ اللّه‌ِ يعني چنانچه توهم کردند کفار که پيغمبر صلّي اللّه عليه و آله و سلّم از پيش خود اينها را بافته و تلفيق کرده و گفتند افتراء بسته أَم يَقُولُون‌َ افتَراه‌ُ الاية هود آيه 13.
لَوَجَدُوا فِيه‌ِ اختِلافاً کَثِيراً بخصوص از کسي که نزد کسي درس نخوانده و در جزيرة العرب با اهل جاهلية بسر برده و يتيم و بدون مربي بوده البته تناقضات
جلد 5 - صفحه 150
در کلماتش بسيار يافت ميشد و اينکه دليل محکمي است.