تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِنَّا أَنْزَلْنا إِلَيْکَ الْکِتابَ بِالْحَقِّ لِتَحْکُمَ بَيْنَ النَّاسِ بِما أَراکَ اللَّهُ وَ لا تَکُنْ لِلْخائِنِينَ خَصِيماً (105)
شأن نزول: آورده‌اند که طعمة بن ابيرق سه پسر داشت: بشر، بشير، تبشر. و بشر مکنّى بود به ابا طعمه، و از بنى ظفر بودند. شبى طعمه نقب در خانه قتادة بن نعمان زد و زرهى که در انبان آرد پنهان کرده بودند، دزديد. قضا را انبان شکافى داشته، همه راه تا به خانه «طعمه» آرد مى‌ريخت. طعمه آن را به خانه يهودى که زيد بن السمين مى‌گفتند، برده، امانت گذارد. صبح، قتاده بر اثر دقيق به خانه او رفت و طلب زره نمود. طعمه به دروغ قسم ياد کرد که من اين کار نکرده و از آن خبر ندارم. قتاده بر همان سمت که طعمه به خانه زيد يهودى رفته بود، پى برد. او را گرفت. و گفت: ديشب «طعمه» زرهى را سرقت نموده، و جمعى شهادت دادند. صورت حال به محکمه عليه نبويه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم آوردند. و بنى ظفر، قوم «طعمه»، از خوف رسوائى با يهودى مخاصمه کردند و بر برائت «طعمه» شهادت دادند. و حضرت به جهت حسن ظن به مسلمانان و شهادت شهود، خواست که قصد عتاب به يهودى کند؛ آيه شريفه نازل شد:
إِنَّا أَنْزَلْنا إِلَيْکَ الْکِتابَ بِالْحَقِ: بدرستى که ما نازل فرموديم به سوى تو قرآن را در حالتى که ملتبس است به راستى و حکم درست و حقيقت حق، لِتَحْکُمَ بَيْنَ النَّاسِ: تا حکم نمائى ميان مردمان، بِما أَراکَ اللَّهُ: به آنچه شناسا گردانيده تو را خداى تعالى و وحى کرده، وَ لا تَکُنْ لِلْخائِنِينَ خَصِيماً: و مباش براى خيانت کنندگان و بخاطر حمايت از ايشان، دشمن به آن کس که بيگناه است؛ يعنى در مقام دفع خيانت از خائن و اظهار برائت او مباش.
تفسير اثنا عشرى، ج2، ص: 562