تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) إِنْ يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ إِلاَّ إِناثاً وَ إِنْ يَدْعُونَ إِلاَّ شَيْطاناً مَرِيداً (117) ترجمه‌ نمى‌خوانند از سواى او مگر اناث را و نمى‌خوانند مگر شيطان سرکش را.. تفسير گفته‌اند معمول اعراب در زمان جاهليت آن بوده که هر قبيله براى خودشان بتى و معبودى اختيار مينمودند و در نام آن بت علامت تانيث قرار ميدادند از قبيل لات و غرّى و منات و نائله و مى‌گفتند انثى فلان و اراده مى‌کردند بت آنقبيله را جلد 2 صفحه 126 و در مجمع از تفسير ابو حمزه ثمالى نقل نموده که هر بتى داراى شيطان مؤنّثى بود که خود را بنگهبانان آن بت ارائه ميداد و با آنها حرف ميزد و اين کار را شيطان براى اغواى آنها ميکرد و آن شيطانى است که خداوند او را در اين آيه بتمرد وصف نموده و در آيه بعد لعن فرموده است حقير عرض مى‌کنم بنابر اين تفسير وجه اتحاد دعوت بت و شيطان واضح است و بنابر تفسير اول باعتبار آنستکه مراد از دعوت عبادت است و عبادت بت چون بامر شيطان است اطاعت و عبادت او حساب ميشود و مريد کسى است که از اطاعت مولاى خود خارج شود و در او روى رستگارى نباشد.