اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
لا يُحِبُّ اللّهُ الجَهرَ بِالسُّوءِ مِنَ القَولِ إِلاّ مَن ظُلِمَ وَ کانَ اللّهُ سَمِيعاً عَلِيماً (148)
دوست نميدارد خدا کلام بد را اظهار کردن مگر کساني که ظلم شده باشد بآنها و هست خدا شنواي دانا.
لا يُحِبُّ اللّهُ عدم دوستي خدا اشاره بمبغوضيت و حرمة است الجَهرَ بِالسُّوءِ مِنَ القَولِ کلام بد عبارت از غيبت و بدگويي شخص است چه بعنوان غيبت باشد
جلد 6 - صفحه 253
که معصيت بسيار بزرگ است و در آيه شريفه دارد وَ لا يَغتَب بَعضُکُم بَعضاً أَ يُحِبُّ أَحَدُکُم أَن يَأکُلَ لَحمَ أَخِيهِ مَيتاً حجرات آيه 12، و در خبر دارد
الغيبة اشد من الزنا
و مراد از غيبت اينست که بگويد در غياب کسي چيزي را که او را بد آيد چه بتصريح باشد که مورد آيه است يا بکناية و اشاره باشد يا بتعريض مثل اينکه بگويد الحمد للّه که من دزد نيستم يا دروغ نميگويم يا فلان عمل زشت را مرتکب نشدهام يعني فلاني اينکه نحو است يا بکتابت باشد و چه در حضور او باشد که موجب ايذاء و اهانت و بردن آبروي او شود.
إِلّا مَن ظُلِمَ که عنوان شکايت است که بگويد فلاني مال مرا برده يا بمن اذيت کرده يا در حق من ظلم کرده که اينکه جائز است لکن نزد حاکم شرع براي اظهار دعوي يا نزد کسي که بتواند دفع ظلم او را بکند و حق مظلوم را بگيرد و باو رد کند حتي بعضي براي تشفّي هم اجازه دادهاند بمقتضاي اطلاق آيه و اينکه را از مستثنيات غيبت شمردهاند و بر طبق آن اخبار هم وارد شده، و اما ساير کلمات سوء مثل سبّ و لعن و فحش و تهمت و نمامي و سعايت و امثال اينها مطلقا جايز نيست و لو آن طرف مرتکب شده باشد در حق اينکه و باصطلاح جواب فحش فحش نيست آن معصيت کرده مجوز معصيت اينکه نميشود.
وَ کانَ اللّهُ سَمِيعاً عَلِيماً خداوند کلام شما را ميشنود و از اعمال و نيات شما مطلع است و بآنها عالم است.