تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ مِنَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّا نَصارى أَخَذْنا مِيثاقَهُمْ فَنَسُوا حَظًّا مِمَّا ذُکِّرُوا بِهِ فَأَغْرَيْنا بَيْنَهُمُ الْعَداوَةَ وَ الْبَغْضاءَ إِلى يَوْمِ الْقِيامَةِ وَ سَوْفَ يُنَبِّئُهُمُ اللَّهُ بِما کانُوا يَصْنَعُونَ «14»
بعد از بيان حال يهود، ذکر حال نصارى را فرمايد:
«1» سوره توبه، آيه 29.
«2» معراج السعاده، باب فضيلت عفو و بخشش- بحار الانوار، جلد 71، صفحه 400، حديث 4.
«3» مدرک پيشين، صفحه 401، حديث 6.
تفسير اثنا عشرى، ج3، ص: 44
وَ مِنَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّا نَصارى: و بعضى از آنانکه گفتند ما نصرانى هستيم به جهت نسبت دادن خود را به نصران يا ناصره، قريه‌اى که عيسى عليه السّلام در آن بود. يا به اعتبار آنکه گفتند «نحن انصار اللّه» «1». أَخَذْنا مِيثاقَهُمْ: اخذ فرموديم عهد و پيمان ايشان را به توحيد و اقرار به نبوت مسيح عليه السّلام و جميع انبياء و اينکه ايشان بنده خدا هستند. فَنَسُوا حَظًّا مِمَّا ذُکِّرُوا بِهِ: پس ايشان نيز ترک کردند بهره وافى را از آنچه متذکر شده بودند به آن در انجيل از ايمان آوردن به «فارقليط» که حضرت محمّد پيغمبر خاتم صلى اللّه عليه و آله است.
فَأَغْرَيْنا بَيْنَهُمُ الْعَداوَةَ وَ الْبَغْضاءَ: پس برانگيختيم و لازم و ملصق ساختيم به شومى نقض عهد ميان يهود و نصارى، دشمنى ظاهر و بغض باطن در دل. إِلى يَوْمِ الْقِيامَةِ: تا روز قيامت. يعنى به جهت نقض عهد، ايشان را تخليه کرديم و واگذاشتيم و سلب توفيق و الطاف نموديم از آنها، تا آنکه فرقه مختلفه شدند در دين. يا مراد نصارى هستند که سه فرقه شدند: نسطوريه؛ قائل به آنکه عيسى، ابن اللّه است. و يعقوبيه؛ قائل به اتحاد. و ملکانيه؛ قائل به اقانيم ثلاث: عيسى و مريم و روح القدس و همه دشمن يکديگرند. بعضى مفسران گفته‌اند:
اغرا حکم حق تعالى است به اختلاف نصارى و اتفاق همه بر باطل. وَ سَوْفَ يُنَبِّئُهُمُ اللَّهُ: و زود باشد که آگاه سازد و خبر دهد خداوند در محاسبه.
بِما کانُوا يَصْنَعُونَ: به آنچه ايشان مى‌کنند در دنيا از نقض ميثاق و معاقب فرمايد ايشان را به حسب استحقاق آنها، اين اخبار است به جزا و مکافات دادن ايشان.