تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) إِنِّي أُرِيدُ أَنْ تَبُوءَ بِإِثْمِي وَ إِثْمِکَ فَتَکُونَ مِنْ أَصْحابِ النَّارِ وَ ذلِکَ جَزاءُ الظَّالِمِينَ «29» ترجمه‌ همانا من ميخواهم که باز گردى بگناه من و گناه خود پس باشى از اهل آتش و اين پاداش ستمکاران است. تفسير بوء بفتح باء بمعنى رجوع و بازگشت است و مراد باثمى جمعى از مفسرين گفته‌اند اثم قتلى است يعنى گناه کشتن من علاوه بر گناهان خودت در عهده تو خواهد بود و اين معنى علاوه بر آنکه محتاج بتقدير مضاف و خلاف ظاهر است خالى از رکاکت نيست زيرا در اينصورت حاصل کلام آن ميشود که هابيل خواسته است گناه برادرش زياد شود و اين اراده از کسيکه لايق مقام وصايت انبيا باشد صورت‌پذير نيست بلکه اشخاص صالح هم از اين تمنيّات مبرّى هستند و در ثواب الاعمال از حضرت باقر (ع) روايت نموده است که کسيکه مؤمنى را بکشد خداوند تمام گناهان او را براى قاتلش اثبات ميفرمايد و مقتول از آنها برى ميشود و اين معنى مراد از اين آيه است حقير عرض مى‌کنم بنابر اين احتياج بحذف مضاف و تقدير در آيه نيست و کلام در نهايت رزانت و متانت است زيرا که معلوم است هابيل دلخوش بوده که اگر کشته شود از گناه پاک ميشود و شهيد يا در حکم شهيد از دنيا ميرود نه آنکه گناه برادرش زياد ميشود و آثار اين عمل شنيع و عاقبت امر مرتکب را بيان فرموده شايد برادر را ردع نمايد و اشکال نشود که چگونه خداوند گناه کسى را بر ديگرى تحميل مينمايد زيرا معلوم است مراد آنستکه عقاب گناهان مقتول را بقاتل مينمايند يعنى گناهان او را عفو و بهمان مقدار يا زيادتر قاتل را عقاب مينمايند و اين در صورتى است که مقتول گناهى داشته باشد و الا گناه قتل بجاى خود ثابت بلکه زيادتر خواهد بود و اللّه اعلم. جلد 2 صفحه 200