تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
لَقَدْ کَفَرَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ وَ قالَ الْمَسِيحُ يا بَنِي إِسْرائِيلَ اعْبُدُوا اللَّهَ رَبِّي وَ رَبَّکُمْ إِنَّهُ مَنْ يُشْرِکْ بِاللَّهِ فَقَدْ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ وَ مَأْواهُ النَّارُ وَ ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصارٍ (72)
تفسير اثنا عشرى، ج3، ص: 146
بعد از آن بيان حال نصارى فرمايد:
لَقَدْ کَفَرَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ: هر آينه بتحقيق کافر شدند آنانکه از روى جهالت و بىبصيرتى گفتند: بدرستى که خدا، او مسيح پسر مريم است. وَ قالَ الْمَسِيحُ يا بَنِي إِسْرائِيلَ: و گفت مسيح: اى بنى اسرائيل.
اعْبُدُوا اللَّهَ رَبِّي وَ رَبَّکُمْ: عبادت کنيد خداى را که پروردگار من و آفريدگار شما است، يعنى من بندهام و مخلوق مثل شما، چه عبادت خالق و ربّ را سزاوار است نه مخلوق و مربوب را. بعد از آن وجه تعليل فرمايد: إِنَّهُ مَنْ يُشْرِکْ بِاللَّهِ:
بدرستى که شأن چنين است، هر که شرک آورد به خدا، فَقَدْ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ: پس بتحقيق حرام فرمايد بر او بهشت را، يعنى منع دخول او را نموده در آن؛ همچنان که منع محرمات نمود بر بندگان، چه بهشت دار موحّدين است نه سراى کافرين و ملحدين. وَ مَأْواهُ النَّارُ: و جاى او جهنم است، چه آن معد باشد براى مشرکين. وَ ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصارٍ: و نيست مر ستمکاران را که عبادت غير خدا نمايند يارى کنندگان در دفع عذاب.
بطلان قول نصارى- آيه شريفه بطلان قاطعى است بر بطلان اتخاذ الوهيت عيسى عليه السّلام به وجوهى: 1- خداوند خبر مىدهد بر اقرار و اعتراف او به بندگى خود و ربوبيت و معبوديت خالق و پروردگار. 2- امر نمود عيسى عليه السّلام بنى اسرائيل را به عبادت ذات اقدس الهى. پس چگونه ايشان به الوهيت او معترف شدند. 3- اناجيل اربعه مجعولهاى که در دست آنها است دالّ بر اين باشد، چنانچه «متى» در فصل 26 انجيلش گويد: عيسى قبل از آن شبى که يهود او را گرفتند به حواريين گفت: از صدمه مرگ براى من غشوهاى روى داد و زياد محزون شده برو افتاد در حالتى که گريه مىکرد و تضرع به سوى خداى تعالى مىنمود: خدايا اگر ممکن است مرگ مرا بگردانى بگردان،
تفسير اثنا عشرى، ج3، ص: 147
و آنچه من خواهم نمىشود و هر چه تو خواهى مىشود. پس اين اقرار است از مسيح به اينکه او آدمى است عاجز و از نزول مرگ خائف، و اينکه براى او معبودى است که تضرع به او کند.