تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
کانُوا لا يَتَناهَوْنَ عَنْ مُنکَرٍ فَعَلُوهُ لَبِئْسَ ما کانُوا يَفْعَلُونَ (79)
صفت ديگر آن ملعونين آنکه:
کانُوا لا يَتَناهَوْنَ عَنْ مُنکَرٍ فَعَلُوهُ: بودند که نهى نمىکردند بعضى از ايشان بعضى را از معاوده عمل شنيعى که مىکردند يا اراده فعل آن را مىنمودند. و يا از منکر، منتهى و منزجر نمىشدند. نزد بعضى مراد از منکر صيد ماهى بود در روز شنبه، و بقولى اخذ رشوه بود در احکام، و بقولى اکل ربا، و نزد بعضى اثمان شحوم چه بر ايشان حرام بود و آنها خريد و فروش مىکردند، غافل از آنکه چيزى که حرام باشد بهاى آن نيز حرام مىباشد. و اولى حمل آنست بر عموم تا شامل جميع محرمات باشد. لَبِئْسَ ما کانُوا يَفْعَلُونَ: هر آينه به خدا قسم، بد چيزى است که ايشان مىکردند.
تبصره- آيه تعجيب است از فعل قبيح ايشان، مؤکد به قسم و تهديد عظيم است آنها را که نهى از منکر ننمايند. بنى اسرائيل سه فرقه شدند: 1- «فاعله»
تفسير اثنا عشرى، ج3، ص: 157
که مرتکب شدند. 2- «ساکته» که ساکت و ترک مجالست و مؤاکله و معاشرت آنها را ننمودند 3- «ناهيه» که پس از نهى از منکر آنها، بکلى مجالست را ترک کردند؛ فرقه اولى بسبب ارتکاب، و دومى به جهت اختلاط ملعون شدند، و لهذا حضرت رسالت صلى اللّه عليه و آله فرمود: «1» لتأمرنّ بالمعروف و لتنهونّ عن المنکر و لتأخذنّ على يد السّفيه و لتأطرنّه على الحق اطرا او ليضربنّ اللّه قلوب بعضکم على بعض و يلعنکم کما لعنهم. يعنى بايد که امر بمعروف بکنيد و نهى از منکر نمائيد و دست سفيه را بگيريد و او را به راه حق داريد، و اگر نه، حق تعالى قلوب بعضى شما را بر بعضى زند و لعن فرمايد همه را، چنانچه لعن فرمود اهل کتاب را.