تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ لَوْ کانُوا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ النَّبِيِّ وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِ مَا اتَّخَذُوهُمْ أَوْلِياءَ وَ لکِنَّ کَثِيراً مِنْهُمْ فاسِقُونَ (81)
وَ لَوْ کانُوا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ النَّبِيِّ وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِ: و اگر باشند منافقان که ايمان آرند از روى حقيقت به خدا و پيغمبر و آنچه نازل شده است بسوى او، يعنى قرآن مَا اتَّخَذُوهُمْ أَوْلِياءَ: هر آينه اتخاذ نمى‌کردند مشرکان را دوستان.
مراد آنست که اگر ايشان به حضرت محمّد صلى اللّه عليه و آله و قرآن ايمان داشتندى، با اهل کفر دوستى نکردندى. اکثر برآنند که معنى آنست که اگر يهود ايمان به خدا و تورات داشتندى، با مشرکان دوستى نمى‌کردند، چه فرمان
«1». مجمع البيان ج 2 ص 232.
«2» ثواب الاعمال، و عقاب الاعمال، صفحه 310، حديث 2.
تفسير اثنا عشرى، ج3، ص: 159
خدا و موسى عليه السّلام و حکم تورات آنست که با کفار دوستى نکنند. وَ لکِنَّ کَثِيراً مِنْهُمْ فاسِقُونَ: و لکن بسيارى از يهودان يا منافقان خارجند از دايره ايمان، يا متمردند در نفاق خود.
تبصره- آيه شريفه عام است نسبت به تمام مسلمين در دوستى ننمودن با کفار، زيرا از لوازم ايمان تبرّى و تولّى باشد:
1- در کتاب کافى- از حضرت صادق عليه السّلام: من احبّ للّه و ابغض للّه و اعطى للّه فهو مؤمن کمل ايمانه. «1» از حضرت امام جعفر صادق عليه السّلام مروى است فرمود: هر که دوستى کند براى خدا و دشمن دارد براى خدا و عطا نمايد براى خدا، پس او مؤمن است که کامل است ايمان او.
2- از حضرت باقر عليه السّلام مروى است: قال رسول اللّه صلى اللّه عليه و آله ودّ المؤمن للمؤمن فى اللّه من اعظم شعب الايمان، و من احبّ فى اللّه و ابغض فى اللّه و اعطى فى اللّه و منع فى اللّه فهو من اصفياء اللّه «2»- فرمود پيغمبر صلى اللّه عليه و آله: دوست داشتن مؤمن، مؤمن را در راه خدا از بزرگترين شاخهاى درخت ايمان است. هر که دوست دارد در راه خدا و دشمن دارد در راه خدا و عطا کند در راه خدا و باز دارد در راه خدا، پس او از اصفياى خدا باشد.