تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
وَ لَقَدْ جِئْتُمُونا فُرادى کَما خَلَقْناکُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ وَ تَرَکْتُمْ ما خَوَّلْناکُمْ وَراءَ ظُهُورِکُمْ وَ ما نَرى مَعَکُمْ شُفَعاءَکُمُ الَّذِينَ زَعَمْتُمْ أَنَّهُمْ فِيکُمْ شُرَکاءُ لَقَدْ تَقَطَّعَ بَيْنَکُمْ وَ ضَلَّ عَنْکُمْ ما کُنْتُمْ تَزْعُمُونَ (94)
جلد 2 صفحه 355
ترجمه
و هر آينه بتحقيق آمديد نزد ما فرد فرد چنانچه خلق کرديم شما را اول بار و گذاشتيد آنچه را عطا کرده بوديم شما را پس پشتهاتان و نمى‌بينيم با شما شفيعان شما را که گمان کرديد که آنها در امر شما شريکانند بتحقيق بريده شد ميانتان و باطل شد از شما آنچه بوديد که گمان ميگرديد.
تفسير
خداوند متعال براى منع استظهار کفار بمال و اولاد و بتان حکايت فرموده است مخاطبه خود با آنها را در روز قيامت که بتحقيق آمديد شما نزد ما مجرد از اموال و اولاد و بتهاتان بهمان هيئتى که روز اول از مادر متولد شديد و واگذاشتيد اموالى را که مادر دنيا بشما داده بوديم و شما خود را بآن مشغول نموده بوديد و از ياد آخرت باز مانديد در پشت سر خودتان و با خود نياورديد و همراه شما نمى‌بينيم بتهائيرا که تصوّر ميکرديد آنها از شما شفاعت ميکنند و گمان ميکرديد با ما در امر ربوبيّت و استحقاق عبوديّت شريکند بتحقيق فصل شد وصل شما بنا بر قرائت بينکم به رفع يا قطع شد رابطه ما بين شما و آنها بنابر قرائت نصب و ضايع و باطل شد اميدهاى بيجا و تصورات موهومه شما يعنى معلوم شد فساد و بطلان آنها بر شما در خرائج از پيغمبر (ص) روايت نموده است که اين آيه را بر فاطمه بنت اسد مادر امير المؤمنين (ع) قرائت فرمود او از حضرت سؤال نمود مراد از فرادى چيست فرمود يعنى برهنگان عرض کرد امان از اين رسوائى پس حضرت از خداوند مسئلت نمود که عورت او را ظاهر ننمايد و او را با کفن خود محشور فرمايد و باين معنى حديثى در کافى از حضرت صادق (ع) نقل نموده است و نيز از آنحضرت نقل نموده که کفن‌هاى خودتان را خوب کنيد که با همان شما مبعوث خواهيد شد از قبور و در احتجاج از آنحضرت نقل نموده که پرسيدند آيا مردم برهنه محشور ميشوند فرمود خير با کفن‌هاى خودشان عرض کردند کفن‌ها که پوسيده خواهد شد فرمود کسيکه بدن هاى پوسيده را زنده مى‌کند کفن‌ها را هم نو مى‌کند عرض کردند اگر ميت بى‌کفن باشد چه ميشود فرمود خداوند عورت او را بهر چه اراده فرموده باشد ميپوشاند بنظر حقير مقتضاى جمع بين روايات آنستکه بعضى با کفن محشور شوند و بعضى برهنه نهايت آنکه عورت در هر حال مستور است و قمى ره از حضرت صادق (ع) نقل نموده است که اين آيه در باره معويه و ساير بنى اميه نازل شده است و شرکاء آنها ائمه آنانند که مودت از ما بين آنها قطع شده است و اللّه اعلم.
جلد 2 صفحه 356