تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ کَذلِکَ نُوَلِّي بَعْضَ الظَّالِمِينَ بَعْضاً بِما کانُوا يَکْسِبُونَ (129)
وَ کَذلِکَ نُوَلِّي بَعْضَ الظَّالِمِينَ بَعْضاً: و چنانچه واگذاريم و تخليه کنيم کفار جن و انس را، مسلط گردانيم بعض ظالمان را بر بعضى يا بر يکديگر مسلط شوند در دنيا، و واگذاريم برخى را بر برخى به اختيار خود تا هر آنچه خواهند، بِما کانُوا يَکْسِبُونَ: بسبب آنچه بودند کسب مى‌کردند از معاصى و مناهى.
ابن عباس روايت کند: هرگاه خداى تعالى از قومى راضى باشد، اخيارشان را بر ايشان امير گرداند، و اگر غضب فرمايد بر قومى، اشرارشان را بر آنها مسلط
«1» نساء آيه 116.
تفسير اثنا عشرى، ج3، ص: 377
نمايد جهت جزا دادن آنها بر اعمال قبيحه. و حضرت امير المؤمنين عليه السّلام در خطبه‌اى فرمايد: لا تترکوا الامر بالمعروف و النّهى عن المنکر فيولىّ عليکم شرارکم ثمّ تدعون فلا يستجاب لکم. «1» يعنى ترک مکنيد امر به معروف و نهى از منکر را، پس مسلط شود بر شما اشرار شما. پس هر چند دعا کنيد مستجاب نشود. در کافى و عياشى از حضرت باقر عليه السّلام فرمود: انتقام نکشد خدا از ظالمى مگر به ظالمى، و اينست قول عزّ و جلّ و همچنين مسلط نمائيم ظالمين را به بعضى. و اکثر برآنند اين تسلط در آخرت باشد، يعنى در آن روز ظلمه جن و انس را با يکديگر گذاريم، چنانچه در دنيا تخليه آنها نموديم؛ و اتباع را گوئيم از آنها بخواهيد تا شما را از عذاب برهانند، و بدين جهت بدانند که هيچکس نفع به ديگرى نرساند. «2»