تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) وَ قالُوا ما فِي‌ بُطُون‌ِ هذِه‌ِ الأَنعام‌ِ خالِصَةٌ لِذُکُورِنا وَ مُحَرَّم‌ٌ عَلي‌ أَزواجِنا وَ إِن‌ يَکُن‌ مَيتَةً فَهُم‌ فِيه‌ِ شُرَکاءُ سَيَجزِيهِم‌ وَصفَهُم‌ إِنَّه‌ُ حَکِيم‌ٌ عَلِيم‌ٌ (139) و گفتند آنچه‌ ‌در‌ شکم‌ ‌اينکه‌ انعام‌ ‌که‌ سهم‌ خداوند و سهم‌ بتها قرار دادند ‌اگر‌ زنده‌ بدنيا آمدند فقط ‌براي‌ رجال‌ حلال‌ ‌است‌ و ‌بر‌ نساء حرام‌ و ‌اگر‌ مرده‌ بدنيا آمدند ‌بر‌ مردان‌ و زنان‌ مساويست‌ و ‌هر‌ دو دسته‌ شريک‌ هستند زود ‌باشد‌ جزاء دهد ‌آن‌ وصفي‌ ‌که‌ ميگويند محققا خداوند حکيم‌ ‌است‌ عليم‌ ‌است‌. وَ قالُوا ما فِي‌ بُطُون‌ِ هذِه‌ِ الأَنعام‌ِ بعض‌ مفسرين‌ گفتند مراد شير ‌آنها‌ ‌است‌ و بعضي‌ گفتند جنين‌ ‌آنها‌ و بعضي‌ گفتند شير و جنين‌ ‌هر‌ دو لکن‌ ظاهر ‌آيه‌ بقرينه‌ جمله‌ ‌بعد‌ همان‌ جنين‌ ‌است‌ و مراد ‌از‌ ‌هذه‌ الانعام‌ همان‌ انعاميست‌ ‌که‌ ‌در‌ آيات‌ قبل‌ اشاره‌ ‌شده‌ چه‌ انعامي‌ ‌که‌ تعيين‌ کرده‌ بودند نصيب‌ ‌خدا‌ و نصيب‌ بتها و چه‌ انعامي‌ ‌که‌ رکوب‌ ‌بر‌ ‌آنها‌ حرام‌ ‌بود‌ و چه‌ انعامي‌ ‌که‌ ذکر اسم‌ ‌خدا‌ ‌بر‌ ‌او‌ نکرده‌اند حکم‌ ‌خود‌ ‌آن‌ انعام‌ ‌در‌ آيات‌ قبل‌ بيان‌ شد ‌که‌ چه‌ حکمي‌ ‌بر‌ ‌آنها‌ بار ميکنند بگمان‌ ‌خود‌ و افتراء ‌بر‌ ‌خدا‌ مي‌بندند فعلا ‌در‌ ‌اينکه‌ ‌آيه‌ حکم‌ بچه‌هايي‌ ‌که‌ ‌از‌ ‌آنها‌ متولد ميشوند چه‌ افترايي‌ ميزنند ميگويند خالِصَةٌ لِذُکُورِنا فقط ‌بر‌ ذکور حلال‌ ‌است‌ وَ مُحَرَّم‌ٌ عَلي‌ أَزواجِنا ‌يعني‌ ‌علي‌ نسائنا ‌در‌ صورتي‌ ‌که‌ بچه‌هاي‌ ‌آنها‌ زنده‌ بدنيا بيايند جلد 7 - صفحه 221 و اما ‌اگر‌ مرده‌ بيايند وَ إِن‌ يَکُن‌ مَيتَةً تعبير بياء ‌براي‌ رجوع‌ ضمير يکن‌ بکلمه‌ ‌ما ‌في‌ بطون‌ ‌است‌ فَهُم‌ فِيه‌ِ شُرَکاءُ ذکور و اناث‌ ‌هر‌ دو ‌در‌ حلّية اکل‌ مشترک‌ هستند اختصاص‌ ببعضي‌ دون‌ بعضي‌ ندارد. سَيَجزِيهِم‌ وَصفَهُم‌ جزاء دو مفعوليست‌ ‌هم‌ مفعول‌ ‌به‌، وصفهم‌ مفعول‌ ‌له‌ ‌است‌ ‌يعني‌ جزاء دادن‌ ‌آنها‌ ‌را‌ ‌براي‌ ‌اينکه‌ توصيف‌ ‌که‌ بدعت‌ و افتراء ‌است‌ داده‌ ميشود ‌کل‌ بدعة ‌في‌ النار ‌يعني‌ اهل‌ البدعة ‌که‌ مبدع‌ ‌باشد‌ بسبب‌ بدعتش‌ ‌در‌ آتش‌ ‌است‌ إِنَّه‌ُ حَکِيم‌ٌ افعالش‌ تابع‌ حکم‌ و مصالح‌ ‌است‌ عليم‌ عالم‌ بجميع‌ خصوصيات‌ ‌است‌ ‌هر‌ ‌که‌ ‌را‌ مستحق‌ عذاب‌ ميداند بقدر استحقاق‌ عذاب‌ ميکند.

آیات این صفحه