اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ مِنَ الأَنعامِ حَمُولَةً وَ فَرشاً کُلُوا مِمّا رَزَقَکُمُ اللّهُ وَ لا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ الشَّيطانِ إِنَّهُ لَکُم عَدُوٌّ مُبِينٌ (142)
و نيز خدا انشاء فرمود از انعام و چهارپايان يک قسمت که بر آنها سوار شويد يا بارکش باشند مثل شتر، قاطر، خر و امثال آنها که حموله است و يک قسمت که از پشم و کرک آنها لباس و فرش درست ميکنيد مثل گوسفند و بز و امثال آنها يا آنکه ميخوابانيد و ذبح ميکنيد يا صغار حيوانات علي اختلاف تفاسير در کلمه فرش، بخوريد از آنچه خدا روزي شما قرار داده و متابعت قدمهاي شيطان را نکنيد محققا او از براي شما دشمن آشکار است.
جلد 7 - صفحه 225
وَ مِنَ الأَنعامِ من تبعيضيه است يعني بعض انعام و واو عاطفه است بجنّات مدخول انشأ است يعني و انشأ من الانعام و انعام اقسامي دارند آبي و خاکي وحشي و اهلي، و اهلي هم اقسام زيادي دارند يک قسم حمولة است که بر ظهر آنها حمل ميشود يا بر آنها سوار ميشوند يا بار بر آنها بار ميکنند مثل شتر، اسب، الاغ، قاطر و غير اينها و يک قسم فرشا ظاهرا براي افتراش زمين است مثل قالي، پتو، نمد، گليم و غير اينها، و اينکه نميرساند که فائده منحصر بحمل و فرش باشد فقط اينکه يکي از فوائد آنها است اکل همه آنها جايز است يا واجب يا مستحبّ يا مباح يا مکروه، و همچنين فوائد ديگر البسه نعل، دلو، قرية، محفظه و غير اينها لذا ميفرمايد کُلُوا مِمّا رَزَقَکُمُ اللّهُ گفتيم امر براي ترخيص است زيرا در مقام توهم حظر است.
وَ لا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ الشَّيطانِ اينکه جمله در مجلد دوم سوره بقره آيه 168 تفسير شده که مراد قدمهاي شيطان سبل شيطان است که شامل جميع معاصي ميشود بالاخص مورد آيه هم در سوره بقره هم در اينکه مقام اشاره بکسانيست که بعض انعام را بر خود يا بر زنها حرام ميدانند يا صوفيه و اهل رياضات باطله که حيواني نميخورند.
إِنَّهُ لَکُم عَدُوٌّ مُبِينٌ عداوت شيطان از اول با حضرت آدم ابو البشر (ع) ظاهر شد و قسمهايي که خورده فَبِعِزَّتِکَ لَأُغوِيَنَّهُم أَجمَعِينَ زمر آيه 83 وَ لَأُغوِيَنَّهُم أَجمَعِينَ حجر آيه 39 لَأَقعُدَنَّ لَهُم صِراطَکَ المُستَقِيمَ ثُمَّ لَآتِيَنَّهُم مِن بَينِ أَيدِيهِم وَ مِن خَلفِهِم وَ عَن أَيمانِهِم وَ عَن شَمائِلِهِم وَ لا تَجِدُ أَکثَرَهُم شاکِرِينَ اعراف آيه 16، و خداوند هم ميفرمايد وَ لَقَد صَدَّقَ عَلَيهِم إِبلِيسُ ظَنَّهُ سبأ آيه 19، بالجمله خطوات شيطان همان سبل شيطانيست که ميفرمايد وَ لا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ انعام آيه 154،
226