«قسط»، در برابر تبعيض است، يعنى حقّ هر کس را به خودش بدهند، نه ديگرى.
در اين آيه، مفاهيم متعدّدى مطرح شده است؛ تربيت «رَبِّي»، عدالت «القسط»، عبادت «أَقِيمُوا»، جماعت «وُجُوهَکُمْ»، وحدت «مسجد»، دعا «وَ ادْعُوهُ»، نيّت و اخلاص «مُخْلِصِينَ لَهُ»، و حشر و قيامت «تَعُودُونَ».
مرحوم طبرسى، «وَ ادْعُوهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ» را امر به دعا و تضرّع خالصانه پس از نماز مىداند. امام صادق عليه السلام فرمود: «تسبيح حضرت زهرا عليها السلام بعد از هر نماز، بهتر از هزار رکعت نماز است». «1»
معاد، جسمانى است. آن گونه که ذرّات خاک، از راه غذا در شما جمع شده است، استخوانهاى پوسيده شما نيز در قيامت جمع مىشود. «کَما بَدَأَکُمْ تَعُودُونَ» همان قدرتى که شما را از يک سلّول و اسپرم آفريد، بقاياى شما را هم مىتواند در قيامت احيا کند. در روايتى نيز مىخوانيم که مراد از «کَما بَدَأَکُمْ تَعُودُونَ»، يعنى بر همان اعتقادى که مردهايد برانگيخته مىشويد؛ مؤمن بر ايمان و کافر بر کفر. «المؤمن على ايمانه و الکافر على کفره» «2»
«1». تفسير اثنىعشرى.
«2». تفسير مجمعالبيان.
جلد 3 - صفحه 49
در حديث مىخوانيم: «در قيامت مردم عريان و پابرهنه محشور مىگردند» «1» همانند روزى که از مادر متولّد شدهاند.